Kombinasyonlu Teknik ve Kararsız Yüzey Dengi Eğitiminin Genç Futbolcularda Dinamik Durum Kontrolü, Uzuvlar Arası Asimetri ve Futbol Spesifik Performansı Üzerindeki Etkileri

Orijinal Araştırma Makalesi
Front. Physiol., 09 Kasım 2026
Bölüm: Egzersiz Fizyolojisi
Cilt 17 – 2026 | https://doi.org/10.3389/fphys.2026.1892150
- HA
Hamza Abdelqader Maraba 1
- TP
Thierry Paillard 2
- RV
Roland van den Tillaar 3*
- JC
Jeremy Coquart 4
- JA
Jamel Abuhsara 5
- MC
Mohamed Chedly Jlid 1
-
1. Manouba, Tunus – Manouba Üniversitesi, Ksar Said Spor ve Beden Eğitimi Yüksek Okulu, Spor Performansı, Sağlık ve Toplum Araştırma Laboratuvarı (LR23JS01)
-
2. MEPS UR, Université de Pau et des Pays de l’Adour, UPPA, Tarbes, Fransa
-
3. Nord Üniversitesi, Spor Bilimleri ve Beden Eğitimi Bölümü, Levanger, Norveç
-
4. Univ. Lille, Univ. Artois, Univ. Littoral Côte d’Opale, ULR 7369 – URePSSS – Spor, Sağlık ve Toplum Çok Disiplinli Araştırma Birimi, Lille, Fransa
-
5. Filistin Teknik Üniversitesi – Kadoorie, Tulkarm, İşgal altındaki Filistin Toprakları
Makale ölçütleri
Özet
Arka plan:
Futbol, baskın ve baskın olmayan uzuvlar arasındaki farklara katkıda bulunabilecek sık tek taraflı ve çift taraflı hareketleri içerir. Hedefli antrenman stratejilerinin uzuvlara özgü performansı ve uzuvlar arası asimetri örüntülerini değiştirip değiştiremeyeceğini anlamak, genç futbolcularda çift taraflı uyumlar hakkında değerli bilgiler sağlayabilir.
Amaç:
Bu çalışma, baskın olmayan bacak odaklı teknik egzersizler ve dengesiz yüzey antrenmanını içeren 8 haftalık birleşik bir antrenman programının genç futbolcularda uzuvlara özgü dinamik durumsal kontrol, uzuvlar arası asimetri ve futbola özgü performans üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamıştır.
Yöntem:
Otuz erkek U12 futbolcu, rastgele deney grubu (n = 15) ve kontrol grubu (n = 15) olarak ayrıldı. Her iki grup da aynı antrenman sıklığı ve oturum süresiyle haftada iki kez, 8 hafta boyunca antrenman yaptı. Deney grubu, baskın olmayan bacak üzerine odaklanan üç teknik egzersiz ve dengesiz denge minderi üzerinde yapılan bir dinamik çift ayaklı dengesiz yüzey egzersizi uygularken, kontrol grubu geleneksel futbol antrenmanına devam etti.
Sonuçlar:
Geleneksel futbol antrenmanına kıyasla, birleştirilmiş antrenman programı, dinamik durumsal kontrol ve seçili baskın olmayan bacağa ait futbol özgü performans sonuçlarında daha büyük iyileşmelerle ilişkilendirildi. Bacak bazlı analizler, antrenmana bağlı uyarlanmaların bacak koşulu ve görev özelliklerine göre farklılık gösterdiğini gösterdi. Bazı mutlak ve işaretli asimetri ölçümlerinde de iyileşmeler gözlemlendi; ancak asimetri yanıtları sonuçlar arasında tutarlı değildi.
Sonuç:
Bulgular, baskın olmayan bacağa teknik egzersizleri dinamik çift ayaklı dengesiz yüzey egzersizleriyle birleştiren 8 haftalık birleştirilmiş antrenman programının, erkek U12 futbolcularda dinamik durumsal kontrol ve futbol özgü performansın seçili yönlerini iyileştirebileceğini düşündürüyor. Bacak bazlı analizler ve işaretli asimetri değerlendirmesi, bilateral uyarlanmalar hakkında ek bilgi sağladı. Ancak müdahale iki antrenman bileşenini birleştirdiği için her bir bileşenin bağımsız katkısı belirlenemez ve bu bulgular ön tanı niteliği taşımalıdır.
1 Giriş
Futbolcu çocukların performansı, teknik beceri, nöromusküler işlev ve dinamik durumsal kontrol arasındaki etkileşimle şekillenir (Read ve ark., 2019). Pas, top sürme, top kontrolü, vuruş ve yön değiştirme gibi temel futbol hareketleri genellikle tercih edilen bir bacakla gerçekleştirildiğinden, genç oyuncular baskın ve baskınsız bacaklar arasında işlevsel asimetriler geliştirebilirler (Bishop ve ark., 2018). Pratik açıdan bakıldığında, baskınsız ayağın teknik yeterliliğini artırmanın genç futbolcularda alt ekstremite işlevsel asimetrilerini azalttığı gösterilmiştir (Guilherme ve ark., 2015). Buna rağmen, bacaklar arası asimetriler sık sık azalmış atletik performansla ilişkilendirilmiş olsa da, bu ilişkinin göreve özgü olduğu, evrensel olmadığı ve aşırı asetrinin her durumda zaralı sayılmaması gerektiği görülmektedir (Fox ve ark., 2023). Bu nedenle, çift taraflı yetkinliği artırmayı hedefleyen müdahaleler, asetrini yalnızca minimize etmek yerine işlevsel performansı yükseltmeye odaklanmalıdır.
Dinamik durumsal kontrol, tekme atma, iniş, kesme, top sürme ve yön değiştirme sırasında alt ekstremite stabilitesine katkıda bulunduğu için futbol performansının başka bir belirleyicisidir (Paillard, 2019). Yıldız Kayma Dengesi Testi (SEBT), ulaşma performansı aracılığıyla dinamik durumsal kontrolü değerlendiren ve fiziksel olarak aktif nüfusta sağ-sol yönündeki eksiklikleri belirleyen, geçerli ve pratik bir araç olarak yaygın biçimde kabul görmektedir (Gribble ve ark., 2012). Dinamik durumsal kontrol, özellikle tekme atma, yön değiştirme ve iniş gibi tek ayaklı destek evreleri sırasında futbol performansının işlevsel bileşenlerinden birini temsil eder. Yıldız Kayma Dengesi Testi, tek ayaklı koşullar altında çok yönlü dinamik durumsal kontrolü değerlendirir; ancak yorumlanması işlevsel ulaşma performansı ile sınırlı olmalı ve durumsal kontrolü içeren tüm mekanizmaların kapsamlı bir değerlendirmesi gibi değerlendirilmemelidir. Önemlisi, nöromusküler müdahalelerin genç futbolcularda dinamik durumsal kontrolü iyileştirme kapasitesi göstermesidir. Örneğin, Jlid ve ark. (2019), 8 haftalık çok yönlü plyometrik antrenman programının SEBT performansını önemli ölçüde iyileştirdiğini bildirmiş, genç gelişim döneminde dengeye ilişkin nöromusküler işlevin eğitilebilirliğini vurgulamıştır.
Kullanıma yönelik bir bakış açısından, baskın olmayan bacağın geliştirilmesi büyük önem taşır; çünkü daha yüksek düzeyde çift taraflı yetkinlik, teknik çeşitliliği artırabilir ve maç içi oynama sırasında tercih edilen bacağa aşırı bağımlılığı azaltabilir (Carey ve ark., 2001). Önceki çalışmalar, belirli bir baskın olmayan ayak pratiğinin, baskın olmayan ayak kullanımını artırırken fonksiyonel asimetriyi azaltabileceğini göstermiştir (Guilherme ve ark., 2015). Benzer şekilde, dengeye yönelik müdahalelerin, ergen futbolcularda denge performansını ve seçili teknik becerileri geliştirdiği görülmüştür (Mitrousis ve ark., 2023). Olası mekanizmalardan biri, dengesiz zeminde denge antrenmanlarının propriozeptif keskinliği, sensomotor entegrasyonu, duruş düzenlemesi, ayak–diz–kalın koordinasyonunu, gövde stabilitesini ve dengesiz koşullar altında nöromusküler kontrolü artırmasıdır. Ayak stabilitesindeki ve ayak bileği hareket açıklığındaki iyileşmeler, her iki方面 de fonksiyonel performans için önemli olan daha verimli hareket kontrolü ve iniş mekaniklerine katkıda bulunabilir (Patti ve ark., 2024). Bütünüyle bu nöromusküler adaptasyonlar, geliştirilmiş dinamik duruş kontrolü için bir temel sağlayabilir ve futbol özgü teknik becerilerin yerine getirilmesini kolaylaştırabilir.
Sokakta futbol hareketleri büyük ölçüde tek taraflıdır ve dinamik koşullarda gerçekleştirilir; ancak bu çalışmada kullanılan denge egzersizleri, iki bacaklı duruşta, kararsız denge mindirleri üzerinde yapıldı. Bu egzersizler, U12 oyuncuların belirgin bir nöromusküler plasticite ile karakterize edilen bir gelişim aşamasında oldukları için seçildi; bu aşamada genel durumsal düzenleme, sensomotor entegrasyon ve nöromusküler kontroldeki iyileşmeler, spora özgü görevlerde daha verimli hareket yürütülmesine katkı sağlayabilir. Ancak, iki bacaklı kararsız yüzey denge egzersizlerinden kaynaklanan uyumlar, tek taraflı futbol hareketlerine doğrudan aktarım mekanizması olarak yorumlanmamalıdır; çünkü tek taraflı ve çift taraflı görevler farklı koordinasyon kısıtlamaları ve görev özgü motor kontrol taleplerini içerir. Bu nedenle, kararsız yüzey denge antrenmanı, baskın olmayan uzuv teknik becerileri için gereken koordinasyon örüntülerini doğrudan yeniden üretmek veya değiştirmek yerine, tamamlayıcı durumsal kontrol ve nöromusküler uyaranlar sağlamayı amaçladı.
Futbol performansı, teknik yürütme, nöromusküler koordinasyon ve durumsal düzenleme arasında karmaşık etkileşimler içeren tekrarlayan tek taraflı ve çift taraflı hareketleri gerektirir. Futbolda uzlar arası asimetriler kapsamlı şekilde incelenmiş olsa da, birçok antrenman müdahalesi temel olarak performansın izole bileşenlerine, örneğin teknik beceri gelişimine veya nöromusküler ve denge antrenmanına odaklanmıştır. Bu yaklaşımların birleştirilmesinin gerekçesi, eşzamanlı uygulamalarıyla ilgili sınırlı kanıtlara dayanmamakta, bunun yerine olası tamamlayıcılıklarına dayanmaktadır. Baskın olmayan uzuvun teknik katılımına vurgu yapan antrenman stratejileri, tercih edilen uzuv kullanımıyla ilişkili beceriye özgü farkları ele alabilir; kararsız yüzey denge antrenmanı ise dinamik durumsal kontrol ve nöromusküler düzenlemeye katkıda bulunan ek sensomotor zorluklar sağlayabilir. Bu nedenle, birleştirilmiş bir yaklaşım, genç futbolcularda fonksiyonel performansın birden fazla belirleyicisini hedefleyebilecek, kuramsal açıdan gerekçelendirilen bir strateji sunabilir.
Bu teorik tamamlayıcılığa rağmen, baskın olmayan bacak için teknik egzersizlerle kararsız yüzey dengi eğitimlerinin birleşik etkilerine ilişkin kanıtlar sınırlıdır. Ayrıca, bu iki eğitim biçiminin tamamlayıcı mekanizmalar içermesi mümkün olsa da, mevcut iki kollu randomize kontrollü tasarım, her müdahale bileşeninin bağımsız katkısının belirlenmesine olanak tanımaz. Bu nedenle mevcut çalışma, birleşik müdahalenin etkinliğini, ayrı ayrı eğitim biçimlerinin izole etkileri yerine, konvansiyonel futbol eğitimiyle karşılaştırarak değerlendirmektedir.
Bu nedenle, mevcut çalışmanın birincil amacı, 8 haftalık, baskın olmayan bacak için egzersizleri kararsız deng yastıkları üzerinde yapılan dinamik bacaklı deng egzersizleriyle birleştiren birleşik eğitim programının, erkek U12 futbolcularında, Star Excursion Balance Testi (SEBT) ile değerlendirilen dinamik durumsal kontrole etkisini, konvansiyonel futbol eğitimiyle karşılaştırarak incelemektir. İkincil sonuçlar, deng asimetriisi, her iki bacakla yapılan futbol özgü performans, beceri indeksi, bacaklar arası fark ve asimetri yüzdesini içermektedir. Deneysel grubun, kontrol grubuna kıyasla, dinamik durumsal kontrole daha büyük iyileşmeler, artmış futbol özgü performans ve azalmış bacaklar arası asimetri göstermesi beklenmektedir.
2 Yöntemler
2.1 Katılımcılar
Katılımcılar, aynı akademi düzeyindeki futbol programından alınan 30 erkek U12 saha futbolcusuydu. Kaleciler çalışmaya dahil edilmedi ve çalışmaya yalnızca saha futbolcuları alındı. Tüm katılımcılar, haftada iki antrenman seansından oluşan futbol antrenman programını çalışma öncesinde ve çalışma süresince aynı şekilde sürdürdü. Kronolojik yaş, tahmini boy hızlanmasının yılı olarak ifade olgunlaşma farkı, antropometrik özellikler, antrenman yaşı/futbol deneyimi, oyun pozisyonu dağılımı ve rekabet düzeyi dahil olmak üzere katılımcıların temel özellikleri Tablo 1‘de sunulmaktadır. Katılımcılar araştırma ekibinden bir üye tarafından kaydedilmiş, çalışmaya alınmış ve uygunlukları değerlendirilmiştir. Katılımcılar, katılımcı seçimi, müdahalenin uygulanması veya sonuç değerlendirmesine dâhil olmayan bağımsız bir araştırmacının hazırladığı bilgisayar üretimi rastgele sıralama dizisi kullanılarak 1:1 oranıyla deney grubu (n = 15) ve kontrol grubu (n = 15) olarak rastgele atanmıştır. Atama gizliliği, bağımsız araştırmacının hazırladığı sırayla numaralandırılmış, opak ve mühürlenmiş zarflarla sağlanmıştır. Baseline değerlendirmelerin tamamlanmasının ardından bağımsız araştırmacı zarfları sırasına göre açmış ve katılımcıları ilgili gruplarına atamıştır. Ayak üstünlüğü Van Melick ve ark. (2017) kriterlerine göre belirlenmiş ve futbolla ilgili eylemlerde tercih edilen tekme atma ayağı olarak tanımlanmıştır. Tekme atmada alışkanlıkla kullanılan ayak üstün ayak olarak, buna karşılık gelen ayak ise üstün olmayan ayak olarak değerlendirilmiştir. Tüm katılımcılar kalça, diz veya ayak bileğinde yakın zamanda sakatlık, alt uzuvları veya bel bölgesini etkileyen herhangi bir kas-iskelet hastalığı olmadığını bildirmiştir.
Tablo 1
| Değişken | Kontrol grubu (n = 15) | Deneysel grubu (n = 15) | p-değeri |
|---|---|---|---|
| Yaş (yıl) | 10,5 ± 0,7 | 10,8 ± 0,7 | 0,313 |
| Olgunlaşma farkı (tahmini boy hızı zirvesine göre yıl) | -2,6 ± 0,6 | -2,4 ± 0,5 | 0,374 |
| Boy (m) | 1,43 ± 0,07 | 1,44 ± 0,07 | 0,573 |
| Cisim kütlesi (kg) | 40,7 ± 7,1 | 40,9 ± 8,2 | 0,925 |
| Alt ekstremite uzunluğu (cm) | 84,8 ± 3,2 | 85,4 ± 3,2 | 0,611 |
| Cisim kütlesi indeksi (kg/m²) | 20,0 ± 3,8 | 19,6 ± 3,0 | 0,715 |
| Eğitim yaşı / futbol antrenmanı deneyimi (yıl) | 2,6 ± 0,7 | 2,8 ± 0,7 | 0,445 |
| Haftalık antrenman sıklığı (seans/hafta) | 2 | 2 | — |
| Rekabet seviyesi | Akademik seviye | Akademik seviye | — |
| Savunmacılar, n | 6 | 6 | — |
| Orta saha oyuncular, n | 5 | 5 | — |
| Hucumcular, n | 4 | 4 | — |
Katılımcıların temel özellikleri.
2.2 Deneysel tasarım
Bu çalışma, 1:1 oranında dağılım içeren iki kollu, paralel gruplu kontrollü randomize bir çalışma olarak tasarlanmış ve CONSORT 2010 beyanına uygun olarak raporlanmıştır (Schulz ve ark., 2010). Çalışma protokolü, Palestine Technical University–Kadoorie’nin Bilimsel Araştırmalar Dekanlığı Etik Kurulundan onaylanmıştır. Deneme, ClinicalTrials.gov altında NCT07853638 tanımlayıcı numarasıyla retrospektif olarak kaydedilmiştir. Katılımdan önce, tüm oyuncular ve ebeveynleri veya yasal vâkileri, çalışma prosedürleri, olası riskler ve faydalar sözlü ve yazılı olarak bilgilendirilmiştir. Helsinki Beyanı’na uygun olarak tüm katılımcıların ebeveynleri veya yasal vâkilerinden yazılı onam alınmıştır. Katılımcılar, herhangi bir zamanda herhangi bir sonuç olmadan çalışmadan ayrılabilecekleri konusunda da bilgilendirilmiştir.
Yetişkin olmayan 12 yaş altı (U12) yaşındaki 30 erkek futbolcu değerlendirmeye alınmış ve tüm katılımcılar dahil etme kriterlerini karşılamıştır. Rastgeleleştirmeden önce hiçbir katılımcı çalışmadan çıkarılmamıştır. Rastgele gruplara atamanın ardından katılımcılar deney grubuna (n = 15) ve kontrol grubuna (n = 15) ayrılmıştır. Çalışma, rastgele kontrollü ön-son deney tasarımını kullanarak yürütülmüştür. Katılımcılar rastgele deney grubuna veya kontrol grubuna atanmıştır. Birincil analiz, araştırmacı faktörü olarak grup (deney ile kontrol karşılaştırması) ve araştırmacı faktörü olarak zaman (müdahale öncesi ile müdahale sonrası karşılaştırması) içeren 2 × 2 karma tasarıma dayanmaktadır. Baskın ve baskın olmayan uzuvlarda ayrı ayrı değerlendirilen sonuçlar için, faktör olarak grup, zaman ve uzuvu içeren ek 2 × 2 × 2 karma analizler gerçekleştirilmiştir. Rastgeleleştirilen tüm katılımcılar 8 haftalık müdahaleyi tamamlamış, takipten kayıp, ayrılma, analizden çıkarma veya eksik sonuç verisi bulunmamıştır. Bu nedenle nihai analizde rastgeleleştirilen tüm 30 katılımcı dahil edilmiştir. Katılımcıların değerlendirme, rastgeleleştirme, gruplama, takip ve nihai analiz aşamalarındaki ilerlemesi CONSORT akış diyagramında sunulmaktadır (Şekil 1).
Şekil 1
Müdahale sekiz hafta sürmüş ve Ağustos ve Eylül aylarında gerçekleştirilmiştir. Bu süre içinde deney grubu, minderler üzerinde dinamik iki ayaklı duruş dengesi egzersizlerini içeren ve baskın olmayan bacağı hedefleyen özel bir antrenman programını tamamlamış, kontrol grubu ise herhangi bir ek hedefli müdahale olmaksızın düzenli futbol antrenman rutinini sürdürmüştür (Dizelge 2, Dizelge 3)
Bütün performans değerlendirmeleri, test prosedürlerinde tutarlılık sağlamak amacıyla aynı değerlendirmeci tarafından gerçekleştirildi. Antrenman müdahalesinin doğası nedeniyle katılımcıların ve antrenörlerin körleştirilmesi mümkün olmadı. Ancak ön ve müdahale sonrası performans değerlendirmelerini yürüten değerlendirmeci, grup atamasından habersizdi ve müdahale uygulamasına katılmadı. Değerlendirme prosedürleri sırasında katılımcılar sayısal kodlarla belirlendi ve değerlendirmeye yalnızca bu kimlik numaraları verildi, katılımcıların grup atamaları hakkında bilgi verilmedi. Ön ve müdahale sonrası değerlendirmeler, 16:00 ile 18:00 arasında benzer standart koşullarda gerçekleştirildi. Her test seansından önce katılımcılar aynı standart futbol özel ısınma rutini tamamladı. Star Excursion Balance Test (Yıldız Yürüyüş Dengesi Testi) çıplak ayakla, futbol özel beceri testleri ise futbol ayakkablarıyla gerçekleştirildi. Her iki değerlendirme seansında da aynı ayakkabı koşulları korundu. Uygulanabilir değerlendirme prosedürlerinde tekrarlı denemeler arasında bir dakikalık, slalom koşu ve top sürme testlerinin denemeleri arasında ise 2–3 dakikalık toparlanma arası verildi. Katılımcılar, her test seansından 24 saat önce yoğun fiziksel aktiviteden kaçırılmaya yönlendirildi. Katılımcılar, veri toplama öncesinde tüm test protokollerine alıştırıldı. Değerlendirmeler benzer çevresel koşullarda dört ardışık günde gerçekleştirildi. 1. günde antropometrik ölçümler alındı. 2. günde dinamik durumsal kontrol, Star Excursion Balance Test (SEBT) kullanılarak değerlendirildi. 3. günde Loughborough Soccer Shooting Testi (LSST) ve topa kontrol dahil futbol özel beceri testleri gerçekleştirildi. 4. günde çeviklik ve slalom top sürme testleri yapıldı.
Tablo 2
| Haftalar | Antrenman bileşeni | Seans içeriği | Süre | İlerleme / görev talepleri |
|---|
| 1–2 | Pas ve top kontrolü | Kısa ve orta mesafe pasları; yönlendirilmiş top kontrolü | 15 dk | Temel ve kontrollü teknik uygulama |
| Sürat | Düz çizgide ve yön değiştirerek sürat | 15 dk | Kontrollü hız ve basit hareket kalıpları |
| Şut | Duran top ve isabetli şut | 15 dk | Teknik isabette ve kontrollü uygulamada vurgu |
| Bütünleşik futbol aktiviteleri | Küçük alan oyunları | 15 dk | Teknik becerilerin oyun durumlarında temel uygulaması |
| 3–4 | Pas ve top kontrolü | Üçgen pası; hareket içinde yönlendirilmiş kontrol | 15 dk | Artan hareket ve koordinasyon gereksinimleri |
| Sürat | Slalom sürat | 15 dk | Artan yön değiştirme gereksinimleri |
| Şut | Pas veya top kontrolünden sonra şut | 15 dk | Sıralı teknik eylemlerin bütünleştirilmesi |
| Bütünleşik futbol aktiviteleri | Sınırlı sayıda oyunculu kolektif oyun | 15 dk | Artan karar verme ve etkileşim gereksinimleri |
| 5–6 | Pas ve top kontrolü | Bir dokunuşlu pas; hareket içinde pas | 15 dk | Artan uygulama hızı ve koordinasyon |
| Sürat | Hız veya yön değişiklikleriyle sürat | 15 dk | Artan hız ve hareket karmaşıklığı |
| Şut | Slalom veya baskı altında şut | 15 dk | Artan teknik ve durum gereksinimleri |
| Bütünleşik futbol aktiviteleri | Toplu oynama egzersizleri | 15 dk | Artan karar verme ve oyuna özgü gereksinimler |
| 7–8 | Pas ve top kontrolü | Kısa ve uzun mesafe hızlı paslar; dinamik kontrol | 15 dk | Yüksek hızlı teknik uygulama |
| Sürat (top sürme) | Zamanlı slalom | 15 dk | Artan hız ve hareket talepleri |
| Şut | Kontrol-sürat-şut birleştirilmiş görevler | 15 dk | Çoklu teknik eylemin birleştirilmesi |
| Bütünleşik futbol aktiviteleri | Maç uygulaması | 15 dk | Futbola özgü bütünleşmenin en yüksek düzeyi |
Kontrol grubu antrenman programı, 8 haftalık müdahale dönemi boyunca.
Tablo 3
| Haftalar | Antrenman bileşeni | Oturum içeriği | Süre | İlerleme / görev talepleri |
|---|
| 1–2 | Non-dominant (baskın olmayan) bacakla pas | Baskın olmayan bacakla kısa ve orta mesafe paslar | 15 dk | Temel ve kontrollü uygulama |
| Baskın olmayan bacakla sürat | Baskın olmayan bacakla düz çizgi ve temel yön değiştirme süratleri | 15 dk | Kontrollü hız ve hareket örüntüleri |
| Baskın olmayan bacakla şut | Baskın olmayan bacakla sabit ve hedefe yönelik şutlar | 15 dk | Teknik doğruluk ve kontrollü uygulamaya vurgu |
| Dinamik postural kontrol | Denge minderleri üzerinde bacaklı duruş ve top oynama görevleri; 2 dakikalık dinlenme periyotlarıyla 5 × 1 dakikalık egzersiz serileri | 15 dk | Temel kararsız yüzeyde postural kontrol |
| 3–4 | Baskın olmayan bacakla pas | Baskın olmayan bacakla üçgen paslar | 15 dk | Artan koordinasyon ve hareket talepleri |
| Non-dominant-leg dribbling | Slalom dribbling with the non-dominant leg | 15 min | Increased directional-change demands |
| Non-dominant-leg shooting | Shooting after passing or ball control with the non-dominant leg | 15 min | Integration of sequential technical actions |
| Dynamic postural control | Bipodal stance on balance cushions with visual and hand-pass tasks; 5 × 1-min exercise bouts with 2-min recovery periods | 15 min | Increased visual and coordination demands |
| 5–6 | Non-dominant-leg passing | One-touch passing with the non-dominant leg | 15 min | Increased execution speed and coordination |
| Non-dominant-leg dribbling | Dribbling with changes of pace or direction using the non-dominant leg | 15 min | Increased speed and movement complexity |
| Non-dominant-leg shooting | Target shooting with the non-dominant leg | 15 min | Increased accuracy and technical demands |
| Dynamic postural control | Bipodal stance on balance cushions with light perturbation and hand-based ball reception/return tasks; 5 × 1-min exercise bouts with 2-min recovery periods | 15 min | Increased perturbation and coordination demands |
| 7–8 | Non-dominant-leg passing and control | Quick passing and dynamic control with the non-dominant leg | 15 min | High-speed technical execution |
| Non-dominant-leg dribbling | Timed slalom with the non-dominant leg | 15 min | Increased speed and movement demands |
| Non-dominant bacak ile birleşik beceriler | Non-dominant bacak ile kontrol-driblaj-atış görevlerinin birleşimi | 15 dk | En yüksek teknik ve hareket talepleri |
| Dinamik durumsal kontrol | Dengenlik minderleri üzerinde iki ayaklı duruş ve görsel ile birleşik el görevleri; 2 dakikalık dinlenme periyotlarıyla 5 × 1 dakikalık egzersiz serisi | 15 dk | En yüksek durumsal-kontrol ve koordinasyon talepleri |
Deneysel grup antrenman programı, 8 haftalık müdahale süresi boyunca.
Her antrenman bileşeni 15 dk sürmüştür. Durumsal-kontrol egzersizi, 2 dakikalık dinlenme periyotlarıyla beşer 1 dakikalık serilerden oluşmaktadır.
2.3 Değerlendirme prosedürleri
Tüm katılımcılar, aynı test koşulları altında 8 haftalık müdahalenin başında ve sonunda değerlendirildi. Değerlendirme batısı, dinamik durumsal ve futbola özgü beceri performansının ölçümlerini içermektedir.
2.3.1 Antropometrik ölçümler
Boy, taşınabilir stadiometre (Seca 216, Hamburg, Almanya) kullanılarak ölçüldü; vücut kütlesi, katılımcılar çıyanak ve hafif kıyafetler içinde EKSR Focus 9800 terazisi (Gislaved, İsveç) ile ölçüldü. Vücut kitle indeksi (VKI, kg/m²), vücut kütlesinin (kg) boyunun karesine (m²) bölünmesiyle hesaplandı. Buna ek olarak, biyolojik olgunluk, olgunluk ofseti yöntemiyle tahmin edildi ve bu, tahmini boy hızı zirvesine (PHV) kadar olan yıl cinsinden ifade edildi. PHV’ye kadar olan yıl, Moore ve ark.’nın (2015) önerdiği aşağıdaki denklem kullanılarak tahmin edildi: Olgunluk ofseti = −7.999994 + (0.0036124 × yaş × boy); burada yaş yıl, boy santimetre cinsinden ifadenildi. Negatif bir olgunluk ofseti, katılımcının tahmini PHV’den önce olduğu şeklinde tahmin edildiğini gösterirken, pozitif bir değer katılımcının tahmini PHV’den sonra olduğu şeklinde tahmin edildiğini gösterir. Bu tahmin yalnızca katılımcıların olgunluk durumunu tanımlamak için kullanıldı. Olgunluk ofseti, biyolojik olgunluğun doğrudan bir ölçümü yerine dolaylı bir tahmin sunduğu için, tahminler dikkatli bir şekilde yorumlandı. Bireysel düzeyde, özellikle erken ve geç olgunlaşan bireylerde tahmin hatası oluşabilir. Bu nedenle, olgunluk ofseti değerleri biyolojik olgunluğun doğrudan bir ölçümü olarak değerlendirilmedi.
2.3.2 Dinamik durumsal kontrol
Dinamik durumsal kontrol, Hertel ve arkadaşları (2000) tarafından ilk kez tanımlandığı şekilde, ikinci test gününde Star Excursion Balance Test (SEBT) kullanılarak değerlendirildi. Tek taraflı bir denge testi olan SEBT, tek ayak üzerinde durma ile karşı taraf bacağının maksimum uzanmasını birleştirir. Katılımcılar, öne-yan, öne, öne-iç, iç, arka-iç, arka, arka-yan ve yan yönlerinde 45° artışlarla uzanan sekiz çizgiden oluşan bir ızgaranın merkezinde durdu. Resmi testten önce, katılımcılar SEBT prosedürüne aşinalık kazanmak ve olası öğrenme etkilerini azaltmak için üç alıştıirma denemesi tamamladı. Sekiz uzanma yönü sabit saat yönünde bir sırayla değerlendirildi ve test sırası rastgele belirlenmedi. Her zaman baskın ayak önce, ardından baskın olmayan ayak test edildi ve hem müdahale öncesi hem de müdahale sonrasındaki değerlendirmelerde aynı test sırası korundu. Her yönde üç deneme yapıldı ve tekrarlı denemeler arasında bir dakikalık dinlenme arası verildi. Dengesini kaybeden, durma ayağını merkez konumdan hareket ettiren veya uzanan bacağın yerle temasıyla ek destek sağlaması durumunda deneme geçersiz sayıldı. Geçersiz denemeler test prosedürüne göre tekrarlandı. Uzman mesafaları, aşağıdaki formül kullanılarak boy uzunluğuna normalize edildi: (uzanma mesafası/boy uzunluğu) × 100. Her yöndeki üç geçerli denemenin ortalaması analiz için dikkate alındı. SEBT ölçümlerinin güvenilirliği, her uzanma yönü ve ayak için mevcut örneklemden hesaplanan ICC değerleri kullanılarak değerlendirildi. Müdahale öncesi ICC değerleri baskın ayak için 0,775-0,970, baskın olmayan ayak için 0,645-0,970 arasında; müdahale sonrasındaki değerler sırasıyla 0,775-0,970 ve 0,829-0,941 arasında değişti.
2.3.3 Dinamik denge asimetriği
Dinamik denge asimetriği, SEBT sırasında elde edilen normalize edilmiş ulaşma mesafelerinden hesaplandı. Ekstremeteler arası asimetri, her ulaşma yönünde dominant ve dominant olmayan bacakların performansının karşılaştırılmasıyla belirlendi. Asimetri değerleri, Bishop ve ark. (2018) tarafından açıklandığı gibi aşağıdaki formül kullanılarak hesaplandı:
Ekstremeteler arası asimetri, dominant ve dominant olmayan ekstremite performansları arasındaki mutlak yüzde fark olarak hesaplandı. Hesaplama amacıyla dominant ekstremite referans ekstremite olarak seçildi. Yüksek asimetri değerleri, dengesizliğin yönünü belirtmeden ekstremeteler arasındaki farkın büyüklüğünün daha fazla olduğunu gösterir.
Bu yaklaşım, bilateral performans farkları hakkında bilgi verebilecek potansiyel extremeteler arası dengesizliklerin tespit edilmesine olanak tanır.
2.3.4 Futbola özgü beceri testleri
Futbola özgü beceriler, 8 haftalık müdahalenin başında ve sonunda aşağıdaki sırayla uygulanan dört saha tabanlı test ile değerlendirildi: Loughborough Futbol Topa Tutma Testi, topa kontrol testi, yön değiştirme testi ve alım-çalım (slalom) drible testi. Bu testler, 12 yaş altı futbolcuların futbol performansının tamamlayıcı bileşenlerini—topa tutma performansı, topa kontrol, yön değiştirme hızı ve dribbling yeteneği—değerlendirmek için seçildi.
2.3.5 Loughborough futbol topa tutma testi
Mavşal performansı, Ali ve ark. (2007) tarafından betimlenen protokolden uyarlanan Loughborough Futbol Topu Mavşal Testi ile değerlendirildi. Test alanı, zemine 5 cm genişliğinde sarı bant yapıştırılarak işaretlendi. 5,5 m’lik çizgi ve kaleci alanı, deneyimin yürütücüsünün talimatlarına göre belirlendi. Mavşal bölgesi, 8,56 × 8,5 m boyutlarında kare biçimindeydi ve bölgenin kale çizgisine en yakın çizgisi 16,5 m uzaklıktaydı. Mavşal bölgesinin her köşesine yüksek bir trafik konisi yerleştirildi ve bölgenin kaleye karşı karşı tarafının ortasına sekme tahtası olarak kullanılacak standart bir spor salonu bankı konuldu. Her katılımcı üç mavşal denemesi tamamladı; her deneme baskın bacakla yapılan bir mavşal ve baskınsız bacakla yapılan bir mavşaldan oluştu. Böylece her bacak için üç deneme gerçekleştirildi. Mavşal performansı, golün önceden belirlenen puanlama bölgelerine göre değerlendirildi ve mavşalın isabet derecesine göre puan verildi. Yüksek puanlar daha iyi mavşal isabetini gösteriyordu. Her bacak için üç denemeden elde edilen en iyi puan, sonraki analizlerde kullanılmak üzere kaydedildi. Belirtilen mavşal alanı dışında yapılan veya gerekli test prosedürüne uyulmayan mavşallar gibi geçersiz denemeler analizden çıkarıldı. Loughborough Futbol Topu Mavşal Testi’nin güvenilirliği, mevcut örnekten hesaplanan ICC değerleriyle değerlendirildi. Ön müdahale döneminde ICC değerleri baskın bacak için 0,760, baskınsız bacak için 0,825 olurken, müdahale sonrası dönemde bu değerler sırasıyla 0,668 ve 0,823 olarak bulundu.
2.3.6 Top Sürme Testi
Ball kontrol becerisi, Bekris ve Gioldasis (2016) tarafından betimlenen prosedüre uygun olarak, sınırlı 3 × 3 m alan içinde gerçekleştirilen top sekertme testi ile değerlendirildi. Oyunculara, topu havada tutmaları ve sırasıyla öngörülen vücut bölümleriyle—ayak, baldır ve baş—dokunarak bu sırayı deneme süresince sürekli olarak tekrarlamaları söylendi. Topun zemine dokunması veya测试 alanından çıkması yasaktı. Top sekertme testi sırasıyla baskın ve baskınsız ayaklarla ayrı ayrı uygulandı. Her koşulda katılımcılara, ayakla temas sırasında yalnızca atanmış ayağı kullanmaları istendi ve iki ayak için aynı test prosedürü uygulandı. Her oyuncu üç deneme gerçekleştirdi ve her denemenin skoru, gereken sıraya uyularak tamamlanan başarılı ardışık sekertmelerin maksimum sayısıydı. Analiz için üç denemeden en iyi skor kaydedildi. Top sekertme testinin güvenilirliği, mevcut örnekten hesaplanan ICC değerleriyle değerlendirildi. Ön müdahale döneminde ICC değerleri baskın ayak için 0.906, baskınsız ayak için 0.933 olurken, müdahale sonrasında bu değerler sırasıyla 0.916 ve 0.959 olarak bulundu.
2.3.7. Slalom koşu ve top sürme testi
Yön değiştirme ve top sürme performansları, Dardouri ve ark. (2014) tarafından betimlenen yöntem doğrultusunda bir fotoelektrik hücre sistemi (Microgate, Bolzano, İtalya) kullanılarak değerlendirildi. Oyuncular, yedi koni etrafında maksimal 15 metrelik bir slalom parkurunu tamamladı. İlk koşulda oyuncular, her iki ayaklarını başlangıç çizgisinde hizalayarak başladı ve top kullanmadan testi sprint yaparak 1,5 metre birinci koniye kadar koştu, ardından birbirinden 2 metre uzakta yer alan geri kalan altı koni etrafında maksimal hızda slalom yaptı ve bitiş çizgisine ulaşmak için 1,5 metre daha sprint yaptı. İkinci koşulda oyuncular, topu sırasıyla dominant ve non-dominant ayakla sürerek aynı slalom parkurunu tamamladı. Katılımcılara, her top sürme koşulunda yalnızca atanmış ayağı topa temas için kullanmaları söylendi ve istenen ayağla top sürme uyumluluğu araştırmacılar tarafından görsel olarak izlendi. Her test, denemeler arasında 2–3 dakika dinlenme olmak üzere iki kez gerçekleştirildi ve sonraki analiz için ortalama tamamlanma süresi kaydedildi. Bir oyuncu koniye dokunduğunda zaman cezası uygulanmadı. Top sürme sırasında top kontrolünü kaybedilen denemeler geçersiz sayıldı ve tekrarlandı. Slalom koşu ve top sürme testlerinin güvenilirliği, mevcut örneklem hesaplanan ICC değerleri kullanılarak değerlendirildi. Slalom top sürme testinde, ön müdahale döneminde ICC değerleri dominant ayak için 0,977 ve non-dominant ayak için 0,984 olurken, müdahale sonrası dönemde sırasıyla 0,957 ve 0,991 olarak bulundu. Slalom koşu testinde ICC değerleri ön müdahale döneminde 0,973, müdahale sonrası dönemde ise 0,942 idi.
2.3.8 Beceri indeksi, ayaklar arası fark ve asimetri
Beceri indeksi, Mirkov ve ark. (2008) tarafından önceki çalışmalarda belirtildiği üzere, slalom koşu test süresi ile slalom top sürme test süresi arasındaki oran olarak hesaplandı. Ayak bazında performansı değerlendirmek için beceri indeksi, sırasıyla dominant ve non-dominant ayaklar için ayrı ayrı hesaplandı. Ayaklar arası fark, bu iki değer arasındaki mutlak fark olarak tanımlandı:
Ayaklar arası dengesizliği daha nicel olarak ifade etmek için, yetkin bacak referans değeri olarak kullanılarak beceri indeksi asimetriği de yüzde olarak verilmiştir (Bishop ve ark., 2018):
Daha yüksek asimetri değerleri, dengesizliğin yönünü göstermeksizin ayaklar arasındaki farkın büyüklüğünün daha fazla olduğunu gösterir. Gözlenen asimetriğin yönünü belirlemek için, işaretli asimetri indeksi (ASI) aşağıdaki gibi hesaplanmıştır: ASI (%) = [(ND − D)/((ND + D)/2)] × 100; burada ND yetkin olmayan baccın değerini, D ise yetkin baccın değerini temsil eder. Pozitif ve negatif ASI değerleri, gözlenen performans farkının yetkin olmayan ya da yetkin bacağı lehine olması durumuna göre yorumlanmıştır.
2.4 Antrenman programı
Her iki grup da haftada iki oturum olmak üzere, 8 haftalık gözetimli bir antrenman müdahalesine katılmıştır. Her oturum 90 dakika sürmüş ve 15 dakikalık ısınma, dört 15 dakikalık antrenman egzersizi, üç 3 dakikalık dinlenme periyodu ve 6 dakikalık soğuma içermiştir. Antrenman sıklığı, oturum süresi, toplam antrenman hacmi ve gözetim koşulları gruplar arasında özdeştir. Kontrol grubu, pas, top kontrolü, sürat, vuruş ve küçük alan oyunlarını içeren geleneksel futbol teknik antrenmanı gerçekleştirmiştir. Bacak üstünlüğüne ilişkin herhangi bir özel talimat verilmemiş; oyuncular her görevin gerekliliğine göre her iki baccı da kullanabilmiştir. Kontrol antrenman programının düzeni ve ilerlemesi
Tablo 2
şeklinde sunulmuştur. Deney grubu aynı genel antrenman yapısını izlemiş; ancak geleneksel teknik antrenmanın bir kısmı, yetkin olmayan baccın performansını hedefleyen üç egzersiz ve kararsız denge minderi üzerinde yapılan bir dinamik bacaklı (bipodal) deneg egzersiziyle değiştirilmiştir. Yetkin olmayan baccın egzersizleri, yetkin olmayan bacc kullanılarak yapılan pas, sürat ve vuruş görevlerinden oluşmaktadır. Katılımcılara ilgili teknik hareketlerde atanan yetkin olmayan bacc kullanmaları söylenmiştir. Özel egzersiz düzeni, süresi ve ilerlemesi
Tablo 3
şeklinde sunulmuştur.
Eğitim ilerlemesi, 8 haftalık müdahale süresinde görev karmaşıklığının, teknik gereksinimlerin, koordinasyon gereksinimlerinin, uygulama hızının ve futbola özgü hareket gereksinimlerinin kademeli olarak artırılmasıyla sağlandı. Teknik egzersizler temel ve kontrollü uygulamadan, daha karmaşık ve dinamik futbola özgü göreve doğru ilerledi. Deng egzersizleri, durumsal düzenlemeye, koordinasyona ve hareket kontrolüne yönelik yükü artıracak şekilde kademeli olarak uyarlandı; ayrıntılar
Tablo 3
içinde verilmiştir. Kararsız yüzey egzersizi, eğitim sırasında durumsal kontrol yükünü artırmak ve nöromusküler düzenlemeyi zorlamak amacıyla dahil edildi. Dengedelik yastıkları, vücut pozisyonu ve durumsal kararlılığa daha fazla düzenleme gerektiren kararsız bir destek koşulu sağlamak için kullanıldı. Kararsız yüzey eğitimine genç U12 futbolcularda kontrollü ve kademeli bir giriş sağlamak amacıyla bipodal (ayakların ikisiyle) duruş seçildi. Egzersizin amacı, aynı eğitim seansında ek bir durumsal kontrol uyaranı sağlayarak baskın olmayan bacağın teknik egzersizlerini tamamlamaktı. Her grup nitelikli bir futbol koçu gözetiminde çalıştı. İki grubu farklı koçlar gözetlemesine rağmen, her iki koç da gruplar arasında karşılaştırılabilir eğitim maruziyeti sağlamak için aynı eğitim sıklığını, seans süresini, genel seans yapısını ve toplam eğitim hacmini izledi. Eğitim yoğunluğu ve ilerlemesi, gruplar arasında eşit toplam eğitim hacmi korunarak görev karmaşıklığındaki, uygulama hızındaki, koordinasyon gereksinimlerindeki ve hareket gereksinimlerindeki değişimlerle kontrol edildi. Tüm katılımcılar müdahale süresinde planlanan 16 eğitim seansının tamamını tamamladı ve bu da %100 uyum anlamına geliyordu. Hiçbir katılımcı yokluk veya düşük uyum nedeniyle çalışmadan çıkarılmadı. Müdahale süresinde herhangi bir yaralanma veya istenmeyen olay bildirilmedi ve hiçbir katılımcı yaralanma, hastalık veya başka bir istenmeyen olay nedeniyle çalışndan çıkarılmadı.
2.5 İstatistiksel analiz
Tüm istatistiksel analizler JASP yazılımı (sürüm 0.95.4; University of Amsterdam, Amsterdam, Hollanda) kullanılarak gerçekleştirildi. A priori örneklem büyüklüğü hesabı, ANOVA: tekrarlı ölçümler, iç-işbirliği (within–between) tasarımı temel alınarak G*Power yazılımı (sürüm 3.1) ile yapıldı. Hesap, birincil sonuç olarak Star Excursion Balance Testi (SEBT) ile değerlendirilen dinamik durumsal kontrolü esas aldı; alpha düzeyi 0.05, istatistiksel güç %90 ve beklenen orta düzeyde etki büyüklüğü (f = 0.25) göz önüne alındı. Analiz, en az 30 katılımcı içeren bir toplam örneklem büyüklüğünün gerekli olduğunu gösterdi. Buna göre 30 uygun erkek U12 futbolcu deney grubu (n = 15) ve kontrol grubu (n = 15) olarak rastlantısal olarak ayrıldı. Rastlantısal olarak ayrılan tüm katılımcılar 8 haftalık müdahaleyi tamamladı ve nihai analize dahil edildi. Veri dağılımı Shapiro–Wilk testiyle, varyansların homojenliği Levene testiyle değerlendirildi. Betimleyici istatistikler ortalama ± standart sapma (SD) olarak sunuldu. Gruplar arasındaki temel farklar bağımsız örneklem t-testleriyle incelendi. SEBT ile değerlendirilen dinamik durumsal kontrol birincil sonuç olarak; futbol özgü beceri performansı (gol atma, topa vurma, slalom koşu ve slalom top sürme), beceri göstergeleri, iç-iş farkları ve asimetri göstergeleri ikincil sonuçlar olarak değerlendirildi. Hem mutlak hem de işaretli asimetri göstergeleri analiz edilerek iç-iş farklarının büyüklüğü ve yönü nicelendirildi. Birincil müdahale etkileri, grup (deney mi kontrol mü) alt-ölcensel faktör ve zaman (mudahale öncesi mi sonrası mı) alt-ölcensel faktör olmak üzere iki yönlü karma ANOVA modelleriyle incelendi. Bu analizler, zaman içinde müdahaleye bağlı değişimler ve gruplar arasındaki farkları SEBT performansı, iç-iş asimetri ölçümleri, futbol özgü beceri değişkenleri ve beceri göstergeleri açısından değerlendirmek için kullanıldı. ANOVA modelleri için etki büyüklükleri kısmi eta kare (ηp²) olarak rapor edildi.
dominant ve dominant olmayan uzuvların tekrarlayan ölçümlerini içeren sonuçlar için, arası faktör olarak grubu ve içi faktörler olarak zaman ve uzuvu dahil eden üçlü karma ANOVA modelleri yürütüldü. Bu analizler, müdahaleye bağlı değişikliklerin uz durumu göre farklılık gösterip göstermediğini belirlemek ve olası Grup × Zaman × Uzuv etkileşimlerini tespit etmek amacıyla yapıldı. SEBT ile değerlendirilen dinamik durumsal kontrol için Grup × Zaman × Uzuv etkileşimleri her bir yöne ulaşma yönüne ayrı ayrı incelendi. Futbol özgü beceri sonuçları için ise dominant ve dominant olmayan uzuv performansları uzuv-ağıllı koşullara göre analiz edildi.
İstatistiksel olarak anlamlı Grup × Zaman veya Grup × Zaman × Uzuv etkileşimleri, gözlemlenen etkilere katkıda bulunan belirli koşulları belirlemek için Holm düzeltmeli çift karşılaştırmalarla daha ayrıntılı incelendi. Post hoc karşılaştırmalar için ortalamalar farkı (MD), %95 güvenirlik aralıkları (GA), düzeltilmiş p-değerleri (pHolm) ve Cohen’in d etki boyutları raporlandı.
Uzuarası asimetri, hem mutlak hem de işaretli asimetri indisleri kullanılarak değerlendirildi. Mutlak asimetri indisleri, dominant ve dominant olmayan uzuvlar arasındaki farkların büyüklüğünü nicelendirmek için; işaretli asimetri indisleri ise bu farkların yönünü belirlemek için kullanıldı. SEBT sonuçları için işaretli asimetri her bir yöne ulaşma yönüne ayrı ayrı incelenirken, beceriyle ilgili sonuçlar için işaretli asimetri, beceri indis değerlerinden hesaplandı. Pozitif ve negatif işaretli asimetri değerleri, dominant–dominant olmayan uzuv farkının yönü ve her bir ölçüm aracının özelliklerine göre yorumlandı. Güvenilirlik analizleri için, sabit bir değerlendirici kümesi ve mutlak uyum içeren iki yönlü karma etkili modeli kullanarak tek ölçümlük intraklas korelasyon katsayıları (İK), %95 güvenirlik aralıkları ile İK(3,1) olarak raporlandı. İstatistiksel anlamlılık, p < 0,05 olarak belirlendi.”
3 Bulgular
3.1 Dinamik durumsal kontrol
8 haftalık müdahalenin ardından dinamik durumsal kontrol sonuçları baskın ve baskınsız uzuvlar için ayrı ayrı sunulmaktadır (Tablo 4 ve Tablo 5). Baskın uzuv için, sekiz SEBT uzanma yönünün tamamında anlamlı Grup × Zaman etkileşimleri gözlemlendi. Deney grubu, tüm ölçülen yönlerde kontrol grubuna kıyasla normalize edilmiş uzanma mesafesinde daha büyük iyileşmeler gösterdi. Etkileşim etkilerinin büyüklüğü küçükten büyüğe kadar değişti ve en büyük etkiler lateral, posterior ve anterior yönlerde gözlemlendi (Tablo 4). Baskınsız uzuv için de sekiz SEBT uzanma yönünün tamamında anlamlı Grup × Zaman etkileşimleri gözlemlendi (Tablo 5). Deney grubu genel olarak kontrol grubuna kıyasla daha büyük iyileşmeler gösterdi ve müdahaleye ilişkin en büyük etkiler lateral, posterolateral ve anterolateral yönlerde gözlemlendi. Çoğu yönde anlamlı iyileşmeler gözlemlenmesine rağmen, uyum deseni tamamen düzgün değildi. Özellikle anteromedial yön farklı bir değişim deseni gösterdi; deney grubunda normalize edilmiş uzanma mesafesinde azalma, kontrol grubunda ise hafif bir artış görüldü. Yine de anlamlı Grup × Zaman etkileşimi, gruplar arasında değişimin farklı bir seyir izlediğini gösterdi. Genel olarak bu bulgular, 8 haftalık müdahalenin hem baskın hem de baskınsız uzuvlarda dinamik durumsal kontrolü iyileştirdiğini göstermektedir; ancak uyum büyüklüğü SEBT uzanma yönüne göre değişmektedir.
Tablo 4
| Değişken | Grup | Ön ortalama ± SS | Son ortalama ± SS | Δ % | Grup×Zaman | Son sonrası (Holm düzeltmeli) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| F | p | ηp2 | karşılaştırma | 95% GA | pHolm | Cohen’s d |
| Anterior | Deney | 82,38 ± 4,50 | 84,91 ± 4,21 | 3,07 | 16,58 | <0,001 | 0,37 | KG vs DG | -2,34 ile -0,64 | < ,001 | -1,49 |
| Kontrol | 84.52 ± 1.59 | 84.69 ± 2.06 | 0.20 |
| Anteromedial | Deneysel | 89.25 ± 4.43 | 90.10 ± 3.62 | 0.95 | 4.46 | 0.044 | 0.14 | KG vs DE | -1.52 to -0.02 | .044 | -0.77 |
| Kontrol | 91.21± 2.65 | 90.53 ± 3.25 | 0.75 |
| Medial | Deneysel | 90.22 ± 3.49 | 92.15 ± 3.16 | 2.14 | 10.62 | 0.003 | 0.28 | KG vs DE | -1.96 to -0.42 | .003 | -1.19 |
| Kontrol | 90.60 ± 2.61 | 90.07± 2.81 | 0.59 |
| Posteromedial | Deneysel | 84.03± 7.74 | 86.88± 5.71 | 3.39 | 7.98 | 0.009 | 0.22 | KG vs DE | -1.80 to -0.26 | .009 | -1.03 |
| Kontrol | 85.94 ± 8.26 | 85.29 ± 8.31 | 0.76 |
| Posterior | Deneysel | 66.51 ± 5.60 | 72.47± 4.98 | 8.96 | 17.82 | <0.001 | 0.39 | KG vs DE | -2.33 to -0.76 | < .001 | -1.54 |
| Kontrol | 70.51 ± 9.79 | 68.79 ± 7.47 | 2.44 |
| Posterolateral | Deneysel | 77.17 ± 3.94 | 81.17± 3.99 | 5.18 | 8.41 | 0.007 | 0.23 | KG vs DE | -1.86 to -0.26 | .007 | -1.06 |
| Kontrol | 78.66 ± 4.00 | 78.93 ± 4.95 | 0.34 |
| Lateral | Deneysel | 75.89 ± 5.25 | 79.92 ± 5.26 | 5.31 | 27.16 | <0.001 | 0.49 | KG vs DE | -2.70 to – 1.11 | < .001 | -1.90 |
| Kontrol | 78.79 ± 3.93 | 77.55 ± 4.05 | 1.57 |
| Antero-lateral | Deneysel | 81.78 ± 4.46 | 83.81 ± 5.08 | 2.48 | 5.27 | 0.029 | 0.16 | KK vs DE | -1.61 to -0.07 | .029 | -0.84 |
| Kontrol | 83.66 ± 4.07 | 83.35 ± 4.91 | 0.37 |
8 haftalık müdahalenin, SEBT uzanış yönleri boyunca baskın bacağın dinamik durumsal kontrol ortalaması ± standart sapma (SS) üzerindeki etkileri.
Cevap 5
| Değişken | Grup | Ön ortalaması ± SS | Son ortalaması ± SS | Δ % | Grup×Zaman | Sonrası test (Holm düzeltmeli) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| F | p | ηp2 | karşılaştırma | 95% GA | pHolm | Cohen’s d |
| Anterior | Deneysel | 68.03 ± 4.82 | 72.18 ± 4.21 | 6.10 | 31.90 | <0.001 | 0.533 | KK vs DE | -2.91 to -1.21 | < .001 | -2.062 |
| Kontrol | 69.56 ± 4.15 | 68.86 ± 4.46 | 1.01 |
| Antero-medial | Deneysel | 89.52 ± 4.60 | 87.49 ± 4.40 | 2.27 | 14.36 | <0.001 | 0.339 | KK vs DE | 0.61 to 2.16 | < .001 | 1.384 |
| Kontrol | 88.09 ± 2.82 | 88.65± 3.13 | 0.64 |
| Medial | Deneysel | 92.80 ± 3.65 | 93.06± 3.62 | 0.28 | 3.36 | 0.018 | 0.185 | KK vs DE | -1.69 to -0.16 | .018 | -0.921 |
| Kontrol | 91.72 ± 2.71 | 90.46 ± 2.72 | 1.37 |
| Posteromedial | Deneysel | 90.83 ± 6.32 | 91.93 ± 4.62 | 1.21 | 6.16 | 0.019 | 0.180 | KG vs DE | -1.66 to -0.15 | .019 | -0.907 |
| Kontrol | 92.68 ± 2.93 | 89.57 ± 6.27 | 3.36 |
| Posterior | Deneysel | 78.89 ± 4.82 | 81.99 ± 3.99 | 3.93 | 17.24 | <0.001 | 0.381 | KG vs DE | -2.37 to -0.66 | < .001 | -1.516 |
| Kontrol | 81.50 ± 4.01 | 81.48 ± 4.52 | 0.02 |
| Posterolateral | Deneysel | 82.57 ± 2.72 | 85.06 ± 2.57 | 3.02 | 35.81 | <0.001 | 0.561 | KG vs DE | -2.96 to -1.41 | < .001 | -2.185 |
| Kontrol | 84.22 ± 2.29 | 82.95 ± 2.66 | 1.51 |
| Lateral | Deneysel | 74.48 ± 4.01 | 78.60 ± 4.63 | 5.53 | 61.75 | <0.001 | 0.688 | KG vs DE | -3.72 to -2.02 | < .001 | -2.869 |
| Kontrol | 75.96 ± 2.57 | 74.64 ± 3.09 | 1.74 |
| Anterolateral | Deneysel | 76.40 ± 5.29 | 78.86 ± 5.37 | 3.22 | 29.98 | <0.001 | 0.517 | KG vs DE | -2.77 to -1.23 | < .001 | -1.999 |
| Kontrol | 77.08 ± 4.07 | 75.94 ± 3.93 | 1.48 |
8 haftalık müdahalenin SEBT ulaşım yönleri boyunca baskın olmayan bacağın dinamik durumsal kontrol üzerindeki etkileri (ortalama ± standart sapma (SD)).
3.2 Bacak özgü etkiler dinamik durumsal kontrol üzerinde
Dinamik durumsal kontroldeki müdahaleye bağlı değişikliklerin taraf durumuna göre fark gösterip göstermediğini belirlemek için grup, zaman ve tarafı içeren üçlü karma ANOVA modelleri gerçekleştirildi (Tablo 6). Grup × Zaman × Tarf etkileşimi her bir SEBT uzanım yönü için ayrı ayrı incelendi. Yalnızca anteromedial yönde anlamlı üçlü etkileşim gözlemlendi (F = 4.49, p = 0.037, ηp² = 0.05). Ön, medial, posteromedial, arka, posterolateral, lateral ve anterolateral yönler de dahil olmak üzere geri kalan SEBT yönleri için anlamlı Grup × Zaman × Tarf etkileşimi gözlemlenmedi (tüm p > 0.05). Anamlı anteromedial etkileşim, Holm düzeltmeli post hoc karşılaştırmaları kullanılarak daha ayrıntılı incelendi. Denek grubunda dominant olmayan tarafta anlamlı ön–son gelişme gözlemlendi (Ortalık Fark = 2.04, %95 IG = 0.37 ile 3.71, pHolm = 0.007, Cohen’s d = 0.55) (Tablo 6). Bu bulgular, müdahaleye bağlı uyarlanmaların yöne özgü olduğunu ve dominant ile dominant olmayan taraflar arasındaki farkların genel bir bilateral etkiden çok belirli hareket koşullarıyla sınırlı olduğunu göstermektedir.
Tablo 6
| SEBT yönü | F (Grup × Zaman × Tarf) | p-değeri | ηp2 | Post hoc (Holm-düzeltmeli) |
|---|---|---|---|---|
| Ön | 1.216 | 0.273 | 0.014 | — |
| Anteromedial | 4.493 | 0.037* | 0.051 | MD = 2.037; %95 IG = 0.365 ile 3.709; pHolm = 0.007; d = 0.552 |
| Medial | 0.426 | 0.516 | 0.005 | — |
| Posteromedial | 0.062 | 0.805 | 0.001 | — |
| Arka | 1.593 | 0.210 | 0.019 | — |
| Posterolateral | 0.000 | 0.983 | <0.001 | — |
| Lateral | 0.005 | 0.945 | <0.001 | — |
| Anterolateral | 0.189 | 0.665 | 0.002 | — |
Üç yönlü karma ANOVA sonuçları ve Grup × Zaman × Uzam etkileşimlerinden sonra yapılan sonradan karşılaştırmalar, dinamik durumsal kontrol için sunulmuştur.
3.3 Dinamik durumsal kontrolde uzamarası asimetri ve işaretli asimetri
SEBT ulaşım yönleri boyunca uzamarası asimetrideki değişimler ve asimetrinin yönü Tablo 7 ve Tablo 8‘de sunulmuştur. Mutlak uzamarası asimetri için ön ve arka yönlerde anlamlı Grup × Zaman etkileşimleri gözlemlenmiştir (Tablo 7). Ön yönde deney grubunda asimetri 17,2 ± 7,4%’den 14,8 ± 5,9%’ye düşerken, kontrol grubunda 17,7 ± 5,1%’den 18,7 ± 4,5%’ye artmıştır. Benzer şekilde, arka yönde deney grubunda asimetri 19,7 ± 12,6%’den 14,6 ± 8,4%’ye düşerken, kontrol grubunda 19,3 ± 9,8%’den 21,2 ± 9,7%’ye artmıştır. Ön- iç, iç, arka- iç, arka-dış, dış veya ön-dış yönlerde anlamlı Grup × Zaman etkileşimleri gözlemlenmemiştir. Deney grubunda birden fazla yönde asimetri büyüklüğünde azalmalar gözlemlenmesine rağmen, bu değişimler kontrol grubunda gözlemlenilenlerle tutarlı biçimde farklılık göstermemiştir. İşaretli asimetri indeksi analizi, uzamarası farkların yönü hakkında ek bilgi sağlamıştır (Tablo 8). Ön ve ön- iç yönlerde anlamlı Grup × Zaman etkileşimleri gözlemlenmiştir. Ön yönde deney grubunda işaretli asimetri değerleri -19,1 ± 9,1%’den -16,2 ± 6,8%’ye kayarken, kontrol grubunda -19,6 ± 6,0%’den -20,8 ± 5,3%’ye değişmiştir. Ön- iç yönde deney grubunda 0,30 ± 5,4%’den -3,0 ± 5,3%’ye, kontrol grubunda ise -3,5 ± 4,4%’den -2,1 ± 4,7%’ye değişim kaydedilmiştir. Genel olarak bu bulgular, müdahalenin belirli SEBT yönlerinde uzamarası farkların hem büyüklüğünü hem de yönünü etkilediğini göstermektedir. Mutlak ve işaretli asimetri analizlerinin birleşimi, bilateral uyumlar hakkında tamamlayıcı bilgi sağlamıştır.
Tablo 7
| Değişken | Kgrup | Ön ortalama ± SS | Son ortalama ± SS | Δ % | Kgrup×Zaman | Son sonrası (Holm düzeltmeli) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| F | p | ηp2 | karşılaştırma | 95% GA | p Holm | Cohen’s d |
| Anterior | Deneysel | 17,17 ± 7,43 | 14,83 ± 5,87 | 13,63 | 8,50 | 0,007 | 0,233 | KG vs DG | 0,308 ile 1,821 | .007 | 1,065 |
| Kontrol | 17,69 ± 5,09 | 18,71 ± 4,48 | 5,77 |
| Anteromedial | Deneysel | 4,67 ± 3,66 | 3,24 ± 2,96 | 30,64 | 0,752 | 0,393 | 0,026 | KG vs DG | 0,436 ile 1,070 | .393 | 0,317 |
| Kontrol | 3,77 ± 3,58 | 3,10 ± 3,90 | 17,77 |
| Medial | Deneysel | 3,58 ± 2,78 | 2,30 ± 2,10 | 35,75 | 0,525 | 0,475 | 0,018 | KG vs DG | -0,487 ile 1,016 | .475 | 0,264 |
| Kontrol | 3,29 ± 1,42 | 2,68 ± 2,71 | 18,54 |
| Posteromedial | Deneysel | 9,11 ± 8,18 | 6,31 ± 4,25 | 30,74 | 0,273 | 0,605 | 0,010 | KG vs DG | -0,559 ile 0,941 | .605 | 0,191 |
| Kontrol | 8,87 ± 7,52 | 6,98 ± 8,01 | 21,31 |
| Posterior | Deneysel | 19,66 ± 12,63 | 14,59 ± 8,36 | 25,79 | 8,054 | 0,008 | 0,223 | KG vs DG | 0,277 ile 1,795 | .008 | 1,036 |
| Kontrol | 19,31 ± 9,79 | 21,21 ± 9,68 | 9,84 |
| Posterolateral | Deneysel | 7,13 ± 3,93 | 5,10 ± 3,65 | 28,47 | 0,048 | 0,829 | 0,002 | KG vs DG | -0,669 ile 0,828 | .829 | 0,080 |
| Kontrol | 7,23 ± 4,10 | 5,61 ± 6,11 | 22,41 |
| Lateral | Deneysel | 6,49 ± 4,43 | 4,52 ± 3,27 | 30,35 | 2,88 | 0,101 | 0,093 | KG vs DG | -0,143 ile 1,382 | .101 | 0,620 |
| Kontrol | 5,49 ± 3,42 | 5,61 ± 4,87 | 2,19 |
| Anterolateral | Deneysel | 8,03 ± 7,02 | 6,99 ± 6,72 | 12,95 | 1,604 | 0,216 | 0,054 | KG vs DG | -0,287 ile 1,212 | .216 | 0,462 |
| Kontrol | 8,21 ± 5,82 | 8,26 ± 6,61 | 0,61 |
8 haftalık müdahalenin dinamik durumsal kontrolde ortalık ± standart sapma (SD) kol-benzeri asimetri üzerindeki etkileri.
Tablo 8
| Yön | Kgrup | Başlangıç ASI (%) Ortalık ± SD | Son ASI (%) Ortalık ± SD | F | p | ηp2 | Son sonrası (Holm düzeltmeli) |
|---|
| Anterior | Deneysel | -19.13 ± 9.09 | -16.22 ± 6.84 | 8.229 | 0.008* | 0.227 | MD=-2.914; 95% CI -5.795 ile -0.033; pHolm=0.046; d=-0.419 |
| Kontrol | -19.56 ± 6.04 | -20.76 ± 5.29 | |||||
| Anteromedial | Deneysel | 0.30 ± 5.35 | -2.98 ± 5.34 | 16.819 | <0.001* | 0.375 | MD=3.278; 95% CI 0.989 ile 5.567; pHolm=0.002; d=0.659 |
| Kontrol | -3.49 ± 4.44 | -2.09 ± 4.70 | |||||
| Medial | Deneysel | 2.82 ± 3.42 | 0.96 ± 2.95 | 1.096 | 0.304 | 0.038 | — |
| Kontrol | 1.23 ± 3.44 | 0.43 ± 3.92 | |||||
| Posteromedial | Deneysel | 7.91 ± 7.93 | 5.72 ± 4.46 | 0.090 | 0.766 | 0.003 | — |
| Kontrol | 7.93 ± 7.18 | 5.10 ± 8.25 | |||||
| Posterior | Deneysel | 17.14 ± 10.93 | 12.40 ± 8.85 | 6.879 | 0.014* | 0.197 | MD=4.740; 95% CI -0.478 ile 9.959; pHolm=0.093; d=0.435 |
| Kontrol | 15.12 ± 12.11 | 17.20 ± 11.42 | |||||
| Posterolateral | Deneysel | 6.83 ± 3.63 | 4.75 ± 3.71 | 0.022 | 0.883 | <0.001 | — |
| Kontrol | 6.92 ± 3.80 | 5.10 ± 5.85 | |||||
| Lateral | Deneysel | -1.78 ± 7.89 | -1.63 ± 5.56 | 0.050 | 0.825 | 0.002 | — |
| Kontrol | -3.60 ± 5.81 | -3.78 ± 6.98 | |||||
| Anterolateral | Deneysel | -6.87 ± 9.56 | -6.12 ± 8.73 | 1.838 | 0.186 | 0.062 | — |
| Kontrol | -8.20 ± 7.31 | -9.26 ± 7.58 |
İşaretli asimetri indeksi açısından dinamik durumsal kontrolde (SEBT) gözlemlenen yön değişiklikleri.
*p < 0,05.
3.4 Futbola özgü beceri performansı
8 haftalık müdahalenin futbola özgü beceri performansı üzerindeki etkileri, dominant ve nondominant uzuv koşulları için ayrı ayrı sunulmaktadır (Tablo 9, Tablo 10). Dominant uzuv performansında yalnızca Slalom Koşu Testi’nde anlamlı Grup × Zaman etkileşimi gözlemlenmiştir. Dominant uzuv top koçu, top sekertme ve slalom top sürme performansında anlamlı Grup × Zaman etkileşimi gözlemlenmemiştir (Tablo 9). Nondominant uzuv performansında ise top koçu, top sekertme ve slalom top sürme performansında anlamlı Grup × Zaman etkileşimi gözlemlenmiştir (Tablo 10). Deney grubunda nondominant uzuv top koçu performansında belirgin iyileşmeler gözlemlenirken, kontrol grubunda buna eşleşir bir iyileşme görülmemiştir. Benzer şekilde, nondominant uzuv top sekertme performansı deney grubunda müdahalenin ardından önemli ölçüde artarken, kontrol grubunda yalnızca minimal düzeyde değişiklikler gözlemlenmiştir. Nondominant uzuv slalom top sürme performansında deney grubunda tamamlama süresi azalmış, bu da gelişmiş performansı gösterirken, kontrol grubundaki değişiklikler sınırlı kalmıştır. Bu bulgular, müdahalenin futbola özgü beceri performansı üzerinde, özellikle nondominant uzuv koşullarında daha büyük iyileşmeler sağladığını ve dolayısıyla iki yönlü beceri gelişimini artırdığını göstermektedir.
Tablo 9
| Değişken | Grup | Ön ort ± SD | Son ort ± SD | Δ % | Grup×Zaman | Son sonrası (Holm düzeltmeli) | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| F | p | ηp2 | karşılaştırma | 95% GA | pHolm | Cohen’s d | |||||
| Hedefe Şut (Sayı) | Deneysel | 3.86 ± 0.64 | 4.60 ± 0.50 | 19.17 | 0.45 | 0.508 | 0.016 | KG vs DG | -1.00 to 0.51 | 0.508 | -0.245 |
| Kontrol | 4.20 ± 0.77 | 4.73 ± 0.45 | 12.62 | ||||||||
| Takla testi (Sayı) | Deneysel | 19.00 ± 2.13 | 22.47 ± 2.58 | 18.26 | 0.46 | 0.504 | 0.016 | KG vs DG | -0.504 to 1.00 | 0.504 | 0.247 |
| Kontrol | 20.27 ± 1.87 | 24.13 ±1.24 | 19.04 | ||||||||
| Slalom Koşu Testi | Deneysel | 8.28 ± 0.72 | 7.46 ± 0.54 | 9.90 | 4.86 | 0.036 | 0.148 | KG vs DG | 0.03 to 1.59 | 0.036 | 0.806 |
| Kontrol | 8.32 ± 0.63 | 7.72 ± 0.57 | 7.21 | ||||||||
| Slalom Top Sürme Testi | Deneysel | 11.79 ± 1.11 | 9.93 ± 0.71 | 15.78 | 2.24 | 0.145 | 0.074 | KG vs DG | -0.22 to 1.31 | 0.145 | 0.547 |
| Kontrol | 11.99 ± 1.10 | 10.45 ± 0.96 | 12.84 |
8 haftalık müdahalenin baskın bacakla yapılan futbol özgü beceri performansına etkisi (ort ± standart sapma, SD).
Tablo 10
| Değişken | Grup | Ön ortalama ± SD | Son ortalama ± SD | Δ % | Grup×Zaman | Son sonrası (Holm düzeltmeli) | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| F | p | ηp2 | karşılaştırma | 95% GA | p Holm | Cohen’s d | |||||
| Hedefe Şut (LSST) | Deneysel | 1.73 ± 1.03 | 3.80 ± 0.67 | 119.65 | 29.00 | 0.001 | 0.509 | KG vs DG | -2.76 to -1.17 | < .001 | -1.966 |
| Kontrol | 1.73 ± 1.10 | 1.73 ± 0.96 | 0 | ||||||||
| Sopa testi (Sayı) | Deneysel | 9.13 ± 2.50 | 15.80 ± 2.45 | 73.05 | 192.0 | 0.001 | 0.873 | KG vs DG | -6.63 to -3.49 | < .001 | -5.060 |
| Kontrol | 8.20 ± 2.80 | 8.40 ± 2.72 | 2.44 | ||||||||
| Slalom Koşu Testi (s) | Deneysel | 8.28 ± 0.72 | 7.46 ± 0.54 | 9.90 | 4.86 | 0.036 | 0.148 | KG vs DG | 0.03 to 1.59 | 0.036 | 0.806 |
| Kontrol | 8.32 ± 0.63 | 7.72 ± 0.57 | 7.21 | ||||||||
| Slalom Top Sürme Testi (s) | Deneysel | 15.71 ± 1.15 | 12.58 ± 0.88 | 19.92 | 159.1 | .001 | 0.850 | KG vs DG | 3.14 to 6.07 | < .001 | 4.606 |
| Kontrol | 15.58 ± 0.90 | 15.09 ± 0.89 | 3.15 |
8 haftalık müdahalenin ortalamaya ± standart sapma (SD) göre baskın olmayan bacak futbol özgü beceri performansına etkisi.
3.5 Bacak özgü etkiler futbol özgü beceri performansına
Soket performansındaki, top sürme (juggling) performansındaki, slalom top sürme performansındaki ve Beceri Endeksindeki müdahaleye bağlı değişimlerin taraf durumuna göre fark gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla grup, zaman ve faktör değişkenlerini içeren üç faktörlü karma ANOVA modelleri yürütüldü (Tablo 11). Soket performansı, top sürme performansı, slalom top sürme performansı ve Beceri Endeksi için anlamlı Grup × Zaman × Faktör etkileşimleri gözlemlendi (Tablo 11). Bu bulgular, müdahaleye bağlı değişimlerin taraf durumuna göre farklılık gösterdiğini ortaya koyuyor. Anamlı etkileşimler, Holm düzeltmeli post hoc karşılaştırmaları kullanılarak daha ayrıntılı incelendi (Tablo 12). Denek grubunda, hem dominant hem de dominant olmayan taraf koşullarını içeren değerlendirilen tüm futbol özgü becerilerde anlamlı ön–son iyileşmeler gözlemlendi. Post hoc analizler, müdahaleye bağlı iyileşmelerin kontrol grubunda gözlemlenenlerden daha büyük olduğunu doğruladı. Genel olarak bu bulgular, müdahalenin taraf özgü uyumları teşvik ettiğini ve değişimlerin yalnızca dominant tarafla sınırlı kalmadan, iki taraflı futbol özgü beceri performansını iyileştirdiğini gösteriyor.
Tablo 11
| Değişken | F (Grup × Zaman × Faktör) | p-değeri | ηp2 |
|---|---|---|---|
| Soket (LSST) | 13.40 | <0.001 | 0.131 |
| Top sürme testi | 26.65 | <0.001 | 0.221 |
| Slalom top sürme testi | 43.62 | <0.001 | 0.308 |
| Beceri Endeksi | 15.46 | <0.001 | 0.148 |
Faktör baskınlığını içeren futbol özgü performans için üç faktörlü karma ANOVA sonuçları.
Tablo 12
| Sonuç | Post hoc karşılaştırma | Ortalama Fark | 95% GA | p Holm | Cohen’s d |
|---|---|---|---|---|---|
| Nishan Testi | Deneysel: Ön Baskın vs Son Baskın | -0.733 | -1.461 ile -0.006 | 0.018 | -0.915 |
| Deneysel: Ön Baskınsız vs Son Baskınsız | -2.067 | -3.272 ile -0.861 | <0.001 | -2.580 | |
| Takla Testi | Deneysel: Ön Baskın vs Son Baskın | -3.467 | -4.910 ile -2.023 | <0.001 | -2.400 |
| Deneysel: Ön Baskınsız vs Son Baskınsız | -6.667 | -7.806 ile -5.528 | <0.001 | -4.246 | |
| Slalom Top Sürme Testi | Deneysel: Ön Baskın vs Son Baskın | 1.863 | 1.337 ile 2.390 | <0.001 | 1.907 |
| Deneysel: Ön Baskınsız vs Son Baskınsız | 3.123 | 2.614 ile 3.633 | <0.001 | 3.197 | |
| Beceri Endeksi | Deneysel: Ön Baskın vs Son Baskın | -0.047 | -0.086 ile -0.007 | 0.003 | -0.805 |
| Deneysel: Ön Baskınsız vs Son Baskınsız | -0.066 | -0.089 ile -0.044 | <0.001 | -1.147 |
Futbola özgü performans için Grup × Zaman × Uzuv etkileşimlerinden sonra post hoc karşılaştırmalar.
Önemli Grup × Zaman × Uzuv etkileşimlerinden sonra post hoc karşılaştırmalar yapıldı. p-değerleri ve güven aralıkları, Holm düzeltmesi ile çoklu karşılaştırmalar için düzeltildi. Cohen’s d değerleri ön-son karşılaştırmanın yönünü göstermektedir; etki büyüklüğü Cohen’s d’nin mutlak değeri kullanılarak yorumlandı.
3.6 Beceri ve uzuarası asimetri indeksleri
8 haftalık müdahalenin beceri endeksleri, uçlar arası farklar ve asimetri endeksleri üzerindeki etkileri Tablo 13‘de sunulmaktadır. Dominant uç beceri endeksi için anlamlı Grup × Zaman etkileşimi gözlenmedi; bu, dominant uç beceri endeksindeki değişimlerin gruplar arasında farklılaşmadığını göstermektedir. Buna karşılık, non-dominant uç beceri endeksi için anlamlı bir Grup × Zaman etkileşimi gözlenmiştir. Deney grubu, beceri endeksi değerlerinde 0,52 ± 0,04’ten 0,59 ± 0,05’e artış gösterirken, kontrol grubu 0,53 ± 0,04’ten 0,51 ± 0,04’e düşüş göstermiştir. Holm düzeltmeli post hoc karşılaştırması, büyük etki boyutuna sahip anlamlı bir gruplar arası skor farkını doğrulamıştır (Tablo 13). Uçlar arası fark için de anlamlı bir Grup × Zaman etkileşimi gözlenmiştir. Deney grubu, müdahale sonrasında uçlar arası fark değerlerinde azalma gösterirken, kontrol grubu artış göstermiştir. Benzer şekilde, mutlak asimetri endeksi de anlamlı bir Grup × Zaman etkileşimi göstermiştir. Deney grubu, asimetride 25,0 ± 3,2%’den 20,9 ± 5,9%’ye azalma gösterirken, kontrol grubu 23,0 ± 4,9%’den 30,7 ± 4,3%’ye artış göstermiştir. Bu bulgular, müdahale sonrasında uçlar arası dengesizliğin büyüklüğünün azaldığını göstermektedir. İşaretli asimetri endeksi de anlamlı bir Grup × Zaman etkileşimi göstermiştir. Deney grubu, işaretli asimetride -28,6 ± 4,2%’den -23,5 ± 7,4%’ye kayma gösterirken, kontrol grubu -26,2 ± 6,2’den -36,4 ± 6,0’a daha da azalmıştır. Bu sonuçlar, müdahalenin yalnızca asimetrinin büyüklüğünü değil, aynı zamanda yönünü de etkilediğini göstermektedir. Genel olarak, beceri endekslerinin, mutlak asimetri ve işaretli asimetri endekslerinin birlikte analizi, müdahalenin özellikle non-dominant uç performansını artırdığını ve daha dengeli bir bilateral beceri profilini teşvik ettiğini göstermektedir.
Tablo 13
| Değişken | Grup | Ön ortalama ± SD | Son ortalama ± SD | Δ % | Grup×Zaman | Son sonrası (Holm düzeltmeli) | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| F | p | ηp2 | karşılaştırma | 95% GA | p Holm | Cohen’s d | |||||
| İkili endeks | Deneysel | 0.70 ± 0.06 | 0.75 ± 0.04 | 7.14 | 0.02 | 0.87 | 0.001 | KG vs DE | -0.81 ile 0.69 | .876 | -0.058 |
| Kontrol | 0.69 ± 0.08 | 0.74 ± 0.07 | 7.25 | ||||||||
| İkili olmayan endeks | Deneysel | 0.52 ± 0.04 | 0.59 ± 0.05 | 13.46 | 93.07 | <0.001 | 0.769 | KG vs DE | -4.41 ile -2.64 | < .001 | -3.523 |
| Kontrol | 0.53 ± 0.04 | 0.51 ± 0.04 | 3.77 | ||||||||
| İkili arası fark | Deneysel | 0.17 ± 0.03 | 0.15 ± 0.04 | 11.76 | 24.62 | <0.001 | 0.468 | KG vs DE | -1.75 ile -0.16 | .014 | -0.953 |
| Kontrol | 0.16 ± 0.04 | 0.23 ± 0.05 | 43.75 | ||||||||
| Asimetri endeksi (%) | Deneysel | 24.98 ± 3.20 | 20.88 ± 5.92 | 16.41 | 41.27 | <0.001 | 0.596 | KG vs DE | 1.57 ile 3.12 | < .001 | 2.346 |
| Kontrol | 23.03 ± 4.86 | 30.72 ± 4.34 | 33.39 | ||||||||
| İşaretli asimetri endeksi (%) | Deneysel | -28.61 ± 4.20 | -23.54 ± 7.36 | 17.72 | 42.40 | <0.001 | 0.602 | KG vs DE | -19.85 ile -5.96 | <0.001 | -2.141 |
| Kontrol | -26.18 ± 6.16 | -36.44 ± 5.97 | -39.18 |
8 haftalık müdahalenin ortalama ± standart sapma (SD) beceri endeksleri ve ikili arası asymmetry endeksleri üzerindeki etkileri.
4 Tartışma
Mevcut çalışma, baskın olmayan uzuv odaklı teknik egzersizlerle kararsız yüzey dengi egzersizlerini birleştiren 8 haftalık kombineli bir antrenman programının, erkek U12 futbolcularında dinamik durumsal kontrol, futbola özgü beceri performansı ve uzuvlar arası asimetri üzerindeki etkilerini inceledi. Deney grubu, bir dokin dinamik durumsal kontrol ve futbola özgü beceri sonuçlarında kontrol grubuna göre daha büyük iyileşmeler gösterdi. Ancak bu uyarlanmaların büyüklüğü ve yönü, değerlendirilen görev, hareket yönü ve uzuv koşulu göre değişti. Uzuv baskınlığını ve işaretli asimetri indislerini dikkate alan analizler, müdahaleye bağlı uyarlanmaların baskın ve baskın olmayan uzuvlar arasında düzgün dağılmadığını gösterdi.
Gözlemlenen SEBT performansındaki iyileşmeler, kas sinir ve denge odaklı antrenmanların genç futbolcularda dinamik durumsal kontrolü artırabileceğini gösteren önceki bulgularla uyumludur (Jlid ve ark., 2019; Mitrousis ve ark., 2023). Birleşik müdahale, dengesiz yüzey egzersizleri ve tekrarlı tek taraflı teknik hareketlerle tamamlayıcı uyaranlar sağlamış olabilir. Ancak bu uyumlanmalar, iki taraflı denge görevlerinden tek taraflı teknik performansa doğrudan aktarım kanıtı olarak yorumlanmamalıdır. Bunun yerine, dengesiz yüzey egzersizleri spora özgü hareketleri destekleyen genel durumsal kontrol ve duyusal-motor kapasitelere katkıda bulunmuş olabilir; tek taraflı uzuvdaki teknik performansındaki iyileşmeler ise büyük ölçüde tek taraflı uzuv görevlerinin tekrarlı pratiğinden kaynaklanmış olabilir. Her iki antrenman bileşeni aynı anda uygulandığı için bağımsız katkıları belirlenemez. Bu nedenle gözlemlenen uyumlanmalar, birleşik antrenman programına verilen yanıtlar olarak yorumlanmalıdır. SEBT performansındaki değişimler de dikkatli şekilde yorumlanmalıdır. SEBT, zorlu tek taraflı görevler sırasında işlevsel dinamik durumsal kontrol ve alt uzuv koordinasyonu hakkında bilgi verir; ancak durumsal kontrolün tüm bileşenlerini temsil etmez ve futbola özgü performansın doğrudan ölçümü olarak yorumlanmamalıdır. Bu nedenle SEBT sonuçlarındaki değişimler, gelişmiş futbol yeteneğinin doğrudan kanıtı değil, tamamlayıcı işlevsel uyumlanmalar olarak değerlendirilmelidir.
Dinamik durumsal kontrol üzerindeki etkiler yön-specifikti. Her iki ayakta da birkaç SEBT yönünde iyileşmeler gözlemlenmesine rağmen, Grup × Zaman × Ayak analizi yalnızca anteromedial yönde önemli ölçüde ayak bağımlı bir etki ortaya koydu. Bu bulgu, antrenman uyarlanmalarının baskın ve baskınsız ayaklar arasındaki genelleştirilebilir bir farkı yansıtmaktansa, her hareket yönünün özgü mekanik ve koordinasyon gereksinimleri tarafından etkilendiğini gösteriyor. SEBT performansı gücü, durumsallığı, eklem hareket açıklığını ve nöromusküler koordinasyonu bir araya getirmeyi gereştirdiğinden, yönler arasındaki farklılıklar beklenen bir durumdir.
Müdahale, özellikle baskınsız ayak koşullarında futbola özgü beceri performansında daha büyük iyileşmeler sağladı. Baskınsız ayakla vuruş, topuklama ve slalom sürat koşusu gibi alanlardaki önemli iyileşmeler, baskınsız ayak görevlerine tekrarlayan maruz kalmanın teknik ustalık ve iki taraflı beceri gelişimini artırabileceğini öne sürüyor. Bu bulgular, tercih edilen ayağı kullanmama eğitiminin genç futbolcuların teknik yeteneklerini artırabileceğini gösteren önceki araştırmalarla uyumludur (Guilherme ve ark., 2015). Yine de geçerli tasarım, baskınsız ayak eğitiminin katkısını durumsallık eğitimi, olgunlaşma, alışma ve genel antrenman uyarlanmaları etkilerinden ayırt etmeye olanak tanımıyor.
Beceri endekslerinin analizi, iki taraflı performans değişimleri hakkında ek bilgi sağladı. Müdahale, baskınsız ayak beceri endeksi değerlerini iyileştirdi ve ayaklar arası farkları ve asimetri endekslerini azalttı; bu da daha dengeli bir iki taraflı performans profili öneriyor. Bu bulgular, müdahalenin yalnızca performansı iyileştirmeye değil, aynı zamanda ayaklar arası uçurumları azaltmaya da katkı sağlayabileceğini gösteriyor. Ancak bu uyarlanmalar, ayaklar arası aktarımın doğrudan kanıtı olarak yorumlanmamalıdır; çünkü test prosedürlerine tekrarlayan maruz kalma ve genel antrenman etkileri de performans iyileşmelerine katkıda bulunabilir.
Eklem asimetrisi, hem mutlak hem de işaretli asetri indisleri kullanılarak değerlendirildi. Mutlak asetri, ekremler arasındaki farkların büyüklüğü hakkında bilgi verirken, işaretli asetri bu farkların yönünü ortaya koyar. Önceki çalışmalar, atletlerdeki asetrinin değerlendirme için kullanılan spesifik görev, performans değişkeni ve metodolojik yaklaşıma göre etkilendiğini vurgulamıştır (Bishop et al., 2018; Maloney, 2019). Bu çalışmanın bulguları, asetri desenlerinin değerlendirilen görev ve hareket yönüne göre değiştiğini göstererek, asetrinin azalmış performansın evrensel bir göstergesi değil, bağlama bağlı bir özellik olduğu kavrını desteklemektedir.
Mutlak ve işaretli asetri indislerinin birlikte değerlendirilmesi, bu çalışmanın önemli bir metodolojik yönünü temsil eder. Mutlak asetrindeki azalmalar, bilateral farkların büyüklüğündeki değişimler hakkında bilgi verirken, işaretli asetri bu değişimlerin yönü konusunda ek bilgiler sağlar. Dolayısıyla, genç atletlerdeki bilateral uyumlar izlenirken her iki ölçüm de göz önünde bulundurulmalıdır, çünkü asetrinin fonksiyonel önemi, spesifik görev, hareket talepleri ve performans değişkenine bağlı olabilir.
Biolojik olgunlaşma, U12 futbolcularındaki tepkilerin değerlendirilirken ayrıca dikkate alınmalıdır. Büyüme durumu, nöromusküler kontrol, güç gelişimi, koordinasyon ve kas-iskelet özellikleri arasındaki farklar, gençlik dönemindeki gelişim sırasında bireysel tepkileri etkileyebilir (Malina et al., 2004). Olgunlaşma farkı bu çalışmada tahmin edilmiş olsa da, bu yaklaşım biolojik olgunlaşma konusunda yalnızca dolaylı bir işaret sunar. Gelecek çalışmalar, gençlik dönemindeki uyumları daha iyi karakterize etmek için daha kapsamlı olgunlaşma değerlendirmelerini içermelidir.
4.1 Sınırlamalar
Birkaç kısıtlamanın kabul edilmesi gerekmektedir. İlk olarak, örneklem büyüklüğü a priori güç analizi kullanılarak belirlenmiş olsa da, nispeten küçük boyutlu erkek U12 futbolcularından oluşan örneklem, bulguların kadın oyuncular, daha yaşlı sporcular veya farklı rekabet düzeyleri dahil olmak üzere diğer nüfuslara genellenmesini sınırlayabilir. İkinci olarak, müdahale, non-dominant uzuv teknik antrenmanını ve kararsız yüzey dengi egzersizlerini bir araya getirdiğinden, bileşenlerin bağımsız katkısı belirlenemez. Bu antrenman yaklaşımlarının özgün ve birleşik etkilerini aydınlatmak için ayrı müdahale koşulları içeren gelecekteki çalışmalar gerekmektedir. Üçüncü olarak, çalışma saha temelli değerlendirmelere dayanmaktadır. SEBT ve futbol özgü beceri testleri ekolojik açıdan geçerli ölçümler sağlasa da, performans uyarlanmalarının altında yatan tüm nöromusküler mekanizmaları yakalamaz. Ayrıca, saha temelli dinamik durumsal kontrol değerlendirmesi, mevcut çalışmanın bir kısıtlamasını temsil etmektedir. SEBT atletik nüfuslarda yaygın olarak uygulanmasına rağmen, belirli koşullar altında işlevsel ulaşım performansını yansıtır ve durumsal kontrolde yer alan tüm mekanizmaların kapsamlı değerlendirmesini sağlamaz. Buna ek olarak, işaretli asimetri dahil olmak üzere asimetri indisleri, değerlendirmeye konu edilen görevin özelliklerine bağlı kalmakta ve belirli performans bağlamında yorumlanmalıdır. İşaretli asimetri analizi, uzuvlar arası farkların yönünü belirleyerek yorumlamayı iyileştirse de, belirli bir asimetri deseninin işlevsel açıdan avantajlı mı yoksa dezavantajlı mı olduğunu belirlemez. Son olarak, sonuçların sayısı istatistiksel karşılaştırmaları artırmış olsa da, tip I hatası riskini azaltmak için post hoc analizlerde Holm düzeltmeleri uygulanmıştır. Alışkanlık prosedürleri uygulanmış olsa da, test görevlerine tekrarlayan maruz kalma, gözlemlenen iyileşmelere kısmen katkıda bulunmuş olabilir. Uzun süreli takibin olmaması, gözlemlenen uyarlanmaların sürdürülebilirliği hakkında sonuç çıkarmayı da engellemektedir.
4.2 Pratik çıkarımlar
Bulgular, baskın olmayan uzvu vurgulayan birleşik teknik egzersizlerin, kararsız yüzey dengi aktiviteleriyle birleştirilerek genç futbolcuların antrenman programlarına dahil edilmesine yönelik ön tanı düzeyinde destek sağlamaktadır. Bu yaklaşım, bilateral teknik gelişime katkıda bulunurken, dinamik durumsal kontrolü iyileştirmeye katkıda bulunabilecek ek sensorimotor zorluklar sağlayabilir. Hem mutlak hem de işaretli asimetri indislerinin değerlendirilmesi, antrenörlerin ve uygulayıcıların, uzumlar arası farkların hem büyüklüğünü hem de yönünü belirleyerek bilateral uyumları izlemek için daha kapsamlı bir yöntem sunabilir. Ancak bu çıkarımlar, çalışılan nüfus ve antrenman bağlamına özgü kalmalıdır. Mevcut bulgular, baskın olmayan uzvu eğitimiyle kararsız yüzey dengi eğitiminin gözlemlenen uyumlara ayrı ayrı katkıda bulunup bulunmadığını belirlemeye olanak tanımamaktadır. Bu bulguları doğrulamak ve her bir antrenman bileşeninin katkısını açıklamak için daha büyük örneklemeler, ayrı müdahale grupları, ayrıntılı olgunlaşma değerlendirmeleri ve daha uzun takipler gereklidir.
5 Sonuç
8 haftalık, baskın olmayan uzuv odaklı teknik egzersizlerle kararsız yüzey dengesi aktivitelerini birleştiren antrenman programının, erkek U12 futbolcularında dinamik durumsal kontrol, seçili baskın olmayan uzuv futbol özgü beceri sonuçları ve çift taraflı performans dengesi dahil olmak üzere uzuvlar arası asimetri sonuçlarıyla birlikte kontrol koşuluna göre daha büyük iyileşmelerle ilişkili olduğu bulunmuştur. Müdahale özellikle baskın olmayan uzuv beceri performansını artırmış ve uzuvlar arası farkları azaltmış; mutlak ve işaretli asimetri analizleri ise çift taraflı adaptasyonların büyüklüğü ve yönü hakkında tamamlayıcı bilgi sağlamıştır. Bununla birlikte, nispeten küçük örneklem boyutu, çok sayıda sonucun dahil edilmesi ve ayrı müdahale koşullarının bulunmaması, her antrenman bileşeninin bağımsız katkısını belirleme yeteneğini sınırlamaktadır. Bu nedenle bu bulgular ön araştırma niteliğinde ve yalnızca erkek U12 futbolcularıyla sınırlı olarak yorumlanmalıdır. Bu bulguları doğrulamak ve antrenman kaynaklı adaptasyonların altında yatan mekanizmaları açıklamak için daha büyük örneklemeler, açıkça tanımlanmış birincil sonuçlar, ayrı müdahale grupları, kapsamlı olgunlaşma değerlendirmesi ve daha uzun takip süreleri içeren gelecekteki çalışmalar gerekmektedir.
Açıklamalar
Veri erişim açıklaması
Bu makalenin sonuçlarını destekleyen ham veriler, gereksiz bir çekinme olmaksızın yazarları tarafından sağlanacaktır.
Ahlak açıklaması
İnsanların dahil edildiği çalışmalar, Palestine Technical University–Kadoorie Bilimsel Araştırmalar Dekanlığı Etik Kurulunca onaylanmıştır. Çalışmalar yerel mevzuat ve kurumsal gerekliliklere uygun olarak yürütülmüştür. Bu çalışmaya katılıma ilişkin yazılı aydınlatılmış onay, katılımcıların yasal velileri/ yakınları tarafından verilmiştir. Bu makalede yer alan potansiyel olarak tanımlanabilir görüntü veya verilerin yayımlanması için bireyden ve/veya küçük yaşlıların yasal velisinden/yakından yazılı aydınlatılmış onay alınmıştır.
Yazar katkıları
Ham: Kavramsal çerçeve, Veri düzenleme, Biçimli analiz, Araştırma, Yöntem, Kaynaklar, Yazım – taslak. TP: Doğrulama, Yazım – inceleme ve düzenleme. RvdT: Kavramsal çerçeve, Yöntem, Doğrulama, Görselleştirme, Yazım – inceleme ve düzenleme. JC: Kavramsal çerçeve, Yöntem, Doğrulama, Görselleştirme, Yazım – inceleme ve düzenleme. JA: Görselleştirme, Yazım – inceleme ve düzenleme. MCJ: Kavramsal çerçeve, Yöntem, Proje yönetimi, Doğrulama, Yazım – inceleme ve düzenleme.
Finansman
Bu çalışma ve/veya yayımı için yazar(lar)ın finansal destek almadığını açıkladıkları belirtilmiştir.
Teşekkürler
Yazarlar, bu çalışmanın yürütülmesinde destek olan tüm katılımcılara ve idari personele teşekkür ederler.
Çıkar çatışması
Bu çalışmanın, olası bir çıkar çatışması olarak değerlendirilebilecek herhangi bir ticari veya finansal ilişki içermeden yürütüldüğünü yazar(lar)ın açıkladıkları belirtilmiştir.
Yazar TP’nin, gönderim sırasında Frontiers’ın editör kurulu üyesi olduğu belirtilmiştir. Bu durum, hakem sürecini ve nihai kararı etkilememiştir.
Üretken yapay zeka bildirimi
Bu çalışmanın metnin hazırlanmasında üretken yapay zeka kullanılmadığını yazar(lar)ın açıkladıkları belirtilmiştir.
Bu makaledeki şekillerle birlikte sağlanan alternatif metinler (alt text), Frontiers tarafından yapay zeka desteğiyle oluşturulmuş olup, mümkün olduğunca yazarların inceleme yaptığı doğruluk çabalarıyla doğruluğun sağlanması için makul çabalar sarf edilmiştir. Herhangi bir sorun tespit ederseniz, lütfen bizimle iletişime geçin.
Yayıncı notu
Bu makalede ifade edilen tüm iddialar yalnızca yazarların görüşlerini yansıtır ve onların bağlı oldukları kuruluşların ya da yayıncının, editörlerin ve hakemlerin görüşlerini mutlaka yansıtmaz. Bu makalede değerlendirilebilecek herhangi bir ürün ya da üreticisinin yapabileceği herhangi bir iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya desteklenmez.
-
Ali, A. W., Williams, C. Hulse, M., Strudwick, A., Reddin, J., Howarth, L., et al. (2007). İki futbol becerisi testinin güvenilirliği ve geçerliliği. J. Sports Sci.25, 1461–1470. doi: 10.1080/02640410601150470
-
Bekris, E., Gioldasis, A. (2016). Top kontrolü test bataryası. Swedish J. Sci. Res.3, 2001–9211.
-
Bishop, C., Turner, A., Read, P. (2018). Ayaklıktan dünya futbolunda etkiler: Fransa ’98’in analizi. J. Sports Sci.36, 1135–1144. doi: 10.1080/02640414.2017.1361894
-
Carey, D. P., Smith, G., Smith, D. T., Shepherd, J. W., Skriver, J., Ord, L., et al. (2001). Dünya futbolunda ayaklıktan: Fransa ’98’in analizi. J. Sports Sci.19, 855–864. doi: 10.1080/026404101753113804
-
Dardouri, W., Selmi, M. A., Sassi, R. H., Gharbi, Z., Rebhi, A., Moalla, W. (2014). Genç futbolcularda futbol-specialize saha testlerinin güvenilirliği ve ayırt edici gücü ile beceri indeksi. Sci. Sports29, 88–94. doi: 10.1016/j.scispo.2013.06.004
-
Fox, K. T., Pearson, L. T., Hicks, K. M. (2023). Alt uzuvlardaki ayaklıktan kaynaklanan asimetrilerin atletik performans üzerindeki etkisi: Sistematik derleme ve meta-analiz. PloS One18, e0286942. doi: 10.1371/journal.pone.0286942
-
Gribble P., Hertel J., Plisky P. (2012). Star Excursion Dengesi Testinin alt ekstremite yaralanmalarında dinamik durumsal kontrol eksikliklerinin ve sonuçlarının değerlendirilmesinde kullanımı: Literatür ve sistematik derleme. J. Athletic Training 47, 339–357. doi: 10.4085/1062-6050-47.3.08
-
Guilherme J., Garganta J., Graça A., Seabra A. (2015). Yeğenmeyen ayak teknik eğitiminin genç futbolcularda alt uzuvların fonksiyonel asimetrisini azaltmadaki etkisi. J. Sports Sci. 33, 1790–1798. doi: 10.1080/02640414.2015.1012100
-
Hertel J., Miller S. J., Denegar C. R. (2000). Star Excursion Dengesi Testlerinde iç ve arası güvenilirlik. J. Sport Rehabil. 9, 104–116. doi: 10.1123/jsr.9.2.104
-
Jlid M. C., Racil G., Coquart J., Paillard T., Bisciotti G. N., Chamari K. (2019). Çok yönlü patlayıcı antrenman: Genç futbolcularda dikey sıçrama performansı, yön değiştirme performansı ve dinamik durumsal kontrolü iyileştirmenin çok etkili yolu. Front. Physiol. 10, 1462. doi: 10.3389/fphys.2019.01462
-
Malina R. M., Eisenmann J. C., Cumming S. P., Ribeiro B., Arroso J. (2004). 13–15 yaş arası genç futbol (sokker) oyuncularında olgunlaşmayla ilişkili büyüme ve fonksiyonel kapasite değişimleri. Eur. J. Appl. Physiol. 91, 555–562. doi: 10.1007/s00421-003-0995-z
-
Malina, R., Rogol, A. D., Cumming, S. P., Coelho-e-Silva, M. J., ve Figueiredo, A. J. (2015). Genç sporcuların biyolojik olgunlaşması: Değerlendirme ve sonuçları. Br. J. Sports Med. 49, 852–859. doi: 10.1136/bjsports-2015-094623
-
Maloney, S. J. (2019). Asimetri ile atletik performans arasındaki ilişki: Kritik bir derleme. J. Strength Conditioning Res. 33, 2579–2593. doi: 10.1519/jsc.0000000000002608
-
Mirkov, D., Nedeljkovic, A., Kukolj, M., Ugarkovic, D., ve Jaric, S. (2008). Futbol’a özgü saha testlerinin güvenilirliğinin değerlendirilmesi. J. Strength Conditioning Res. 22, 1046–1050. doi: 10.1519/jsc.0b013e31816eb4af
-
Mitrousis, I., Bourdas, D. I., Kounalakis, S., Bekris, E., Mitrotasios, M., Kostopoulos, N., ve diğerleri (2023). Bir denge antrenmanı programının ergen futbolcuların denge ve teknik becerileri üzerindeki etkisi. J. Sports Sci. Med. 22, 645. doi: 10.52082/jssm.2023.645
-
Moore, S. A., McKay, H. A., Macdonald, H., Nettlefold, L., Baxter-Jones, A. D. G., Cameron, N., ve diğerleri (2015). Bir somatik olgunlaşma tahmin modelinin geliştirilmesi. Med. Sci. Sports Exercise 47, 1755–1764. doi: 10.1249/mss.0000000000000588
-
Paillard, T. (2019). Spor uzmanlığı ile duruş becerileri arasındaki ilişki. Front. Psychol. 10, 1428. doi: 10.3389/fpsyg.2019.01428
-
Patti A, Giustino M, Figlioli V, Canzone A, Drid P et al. (2024).
Ayak bileği hareketliliği ve ayak stabilitesinin zıplama yeteneği ve iniş mekaniklerine etkisi: Kesitsel bir çalışma. J. Funct. Morphology Kinesiology 9, 160. doi: 10.3390/jfmk9030160
-
Read P, Oliver J L, Croix M B D S, Myer G D, Lloyd R S (2019).
Nöromusküler kontrolün saha değerlendirmeleri ve bunların erkek genç futbolculardaki yararlılığına bir derleme. J. Strength Conditioning Res. 33, 283–299. doi: 10.1519/jsc.0000000000002069
-
Schulz K F, Altman D G, Moher D, CONSORT Group (2010).
CONSORT 2010 bildirisi: Paralel grup randomize çalışmalarını raporlama için güncellenmiş yönergeler. Ann. Internal Med. 152, 726–732. doi: 10.7326/0003-4819-152-11-201006010-00232
-
Van Melick N, Meddeler B M, Hoogeboom T J, Nijhuis-Van Der Sanden M W, Van Cingel R E (2017).
Bacak üstünlüğünün belirlenmesi: Sağlıklı yetişkinlerde kendiliğinden bildirilen ve gözlemlenen performans arasındaki uyum. PloS One 12, e0189876. doi: 10.1371/journal.pone.0189876
Özet
Anhtar kelimeler
çift taraflı koordinasyon, motor gelişim, nöromusküler adaptasyon, beceri indeksi, yıldız yürüyüş denge testi, teknik beceriler, genç sporcular
Atıf
Maraba HA, Paillard T, van den Tillaar R, Coquart J, Abuhsara J ve Jlid MC (2026) Baskısız uzvu odaklanan teknik ve kararsız zemin denge antrenman programının genç futbolcularda dinamik durumsal kontrol, uzvlar arası asimetri ve futbola özgü performans üzerindeki etkileri. Front. Physiol. 17:1892150. doi: 10.3389/fphys.2026.1892150
Cep
27 Mayıs 2026
Güncellendi
01 Ekim 2026
Kabul edildi
07 Ekim 2026
Yayınlandı
09 Kasım 2026
17 – 2026
Antonino Patti, Palermo Üniversitesi, İtalya


Marco Gervasi, Urbino Carlo Bo Üniversitesi, İtalya
Kimia Karimi, Guilan Üniversitesi, İran
© 2026 Maraba, Paillard, van den Tillaar, Coquart, Abuhsara ve Jlid.
Bu, Creative Commons Atıf Lisansı (CC BY) koşulları altında açık erişimli bir makale olarak dağıtılmıştır. Orijinal yazar(lar)ın ve telif hakkı sahibinin(lerin) atıf edilmesi ve kabul edilen akademik uygulama uygunluğunda bu dergideki orijinal yayının gösterilmesi şartıyla, diğer forumlarda kullanım, dağıtım veya çoğaltma izinlidir. Bu koşullara uymayan herhangi bir kullanım, dağıtım veya çoğaltma izinlidir.
*İletişim: Roland van den Tillaar, roland.v.tillaar@nord.no
Bu makalede ifade edilen tüm iddialar yalnızca yazarlara aittir ve bağlı oldukları kuruluşların ya da yayıncının, editörlerin veya değerlendirenlerin görüşlerini kesin olarak yansıtmaz. Bu makalede değerlendirilebilecek herhangi bir ürün veya üreticisinin yapabileceği herhangi bir iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya desteklenmez.